290 
OVER ELEKTRISCHE VERLICHTING , 
normaal te doen branden , dan bedraagt bet daartoe noodige span- 
ningsverschil , dat zelf aan stroomsterkte en weerstand evenredig is , 
45 volts. Het voor het doen branden van ééüe lamp onontbeerlijk 
arbeidsvermogen bedraagt dan 45 X 0.75 = 33.75 volt-ampères , het 
voor twee lampen vereischte 67.5. Plaatst men deze beiden achter 
elkander , dan zal het spanningsverschil , wegens het verdubbelen van 
den weerstand, 90 volts moeten bedragen, indien de stroom de ver- 
eischte sterkte van 0.75 amp. wil behouden. Plaatst men ze naast elkander, 
verdeelt zich dus de stroom , waar hij door de lampen gaat , in twee 
takken , die zich later weêr vereenigen , dan zal wel in de leiding 
hare sterkte 1.5 amp. moeten zijn, maar daarentegen het spannings- 
verschil aan weerszijde van de lampen , wegens den tweemaal zoo kleinen 
weerstand, zijne waarde van 45 volts kunnen behouden. In beide ge- 
vallen zijn dan 67.5 volt-amp. verbruikt en is daardoor hetzelfde 
nuttig effect verkregen. 
Past men deze redeneering toe op een willekeurig aantal lampen , 
dan blijkt het, dat als deze naast elkander zijn geplaatst, het ver- 
eischte spanningsverschil aan de uiteinden hetzelfde blijft als voor 
ééne lamp , dat daarentegen bij eene plaatsing achter elkander , dit 
verschil in dezelfde verhouding als het aantal lampen moet toenemen. 
Met de stroomsterkte heeft juist het omgekeerde plaats; terwijl zij 
in het eerste geval in dezelfde reden moet toenemen als het aantal 
lampen, kan zij onveranderd blijven in het tweede. 
Brengt men dus het eerste stelsel in toepassing , dan zal men , 
omgekeerd , er voor moeten zorgen , dat het spannings-verschil aan 
de electroden der dynamo onveranderd blijft, al vermindert ook tijde- 
lijk het aantal brandende lampen. Het uitdooven van een lamp zal 
dan eenvoudig kunnen geschieden door in haar den stroom te ver- 
breken. Bij standvastig spannings-verschil toch neemt daardoor de 
totale stroomsterkte in dezelfde verhouding af als waarin de totale 
weerstand toeneemt, zoodat de eerste steeds rechtstreeks evenredig 
blijft met het aantal nog brandende lampen. Daarentegen zal bij eene 
toepassing van het tweede stelsel de productie van de dynamo zoo 
zijn te regelen , dat de stroomsterkte in de gansche stroombaan door het 
blusschen van eenige lampen geen verandering ondergaat. Dit laatste zal 
dus moeten geschieden door een korte sluiting — een sluiting met geen 
noemenswaarden weerstand — in plaats van de lamp te stellen , waar- 
door het spannings-verschil aan de electroden in dezelfde verhouding 
zal afnemen als de weerstand, dat is als het aantal brandende lampen. 
