NATUURKUNDIGE GESTELDHEID ONZER PLANEET IN VROEGERE TIJDEN. 327 
omdat wij er nogmaals door kunnen aantoonen , hoe belangrijk de 
fossielen voor de kennis der physische geographie van vroegere tijd- 
perken zijn. 
De overblijfselen van planten en dieren , die wij in de verschillende 
grondproeverï dezer, op een diepte van 61 — 126 — ? M. liggende 
vorming konden ontdekken, waren allen van landorganismen 1 afkomstig; 
een feit, dat op zich zelf reeds eerder voor eenen diluvialen dan 
voor een tertiairen 2 3 ouderdom pleit , daar , in de laatstgenoemde periode 
gevormde , zoetwaterafzettingen in Noordelijk Europa zeer zeldzaam , 
in het diluvium van dit gebied daarentegen algemeen zijn (zie blz. 335 
tweede noot). Een nauwkeurig onderzoek dezer fossielen echter zou 
hieromtrent weder moeten beslissen. De overblijfselen , die deze vraag 
voornamelijk hebben helpen oplossen , zijn de houtstukjes , welke vooral 
in de onderste lagen dezer formatie in groote menigte bedolven liggen. 
Dit hout bezat toch niet alleen een zóó frisch uiterlijk , dat het niet 
van , zooeven uit den boom genomen , hout te onderscheiden was en 
vertoonde geen spoor van verkiezeling , zooals gewoonlijk bij tertiair 
hout wordt waargenomen , doch het microscopisch onderzoek leerde 
tevens, dat bijna al het hout van dennen afkomstig was — een plan- 
tengroep , die in het diluviale tijdvak een hoofdrol heeft gespeeld 
— , en in structuur volkomen met het hout , dat wij in de boven 
de mergelformatie liggende , diluviale zand- en grintvorming konden 
ontdekken , overeenstemt. 
De zoetwatei’afzettingen nu , die wij hier tot voorbeeld kozen , be- 
hooren allen tót jongere formaties ; het zou echter niet moeielijk 
vallen , ook uit oudere perioden der aardgeschiedenis vormingen te 
vermelden , die door bezinking in meren of door aanslibbing van 
rivieren ontstaan zijn. Wij zouden echter vreezen teveel van het ge- 
duld onzer lezers te vergen , wanneer wij ons nog langer met dit voor 
de physische geographie zóó belangrijke onderwerp bezighielden en wil- 
len ons er dus slechts toe bepalen , hier nogmaals op het gewichtig 
1 Wij vonden in de klei- en zandmergelformatie onder Sneek een aantal stukjes hout, 
eenige door een korst vau ijzeroxyd omgeven beenderen , waarvan er één zoo goed be- 
waard was gebleven, dat wij het' als het opperarmbeen van een vogeltje van de grootte 
eener musch konden herkennen en eindelijk eenige schubben van vlinders, die ons in 
een volgend opstel nog een oogenblik zullen bezighouden. 
3 Daar de mergelformatie onder het diluviale zand ligt en het diluvium in ons vader- 
land , slechts enkele plaatsen uitgezonderd , die veel zuidelijker gelegen zijn , op tertiairen 
grond rust, hadden wij slechts uit te maken of deze merkwaardige vorming óf nog tot 
het diluvium behoort óf reeds tertiair is. 
