K J ÖKK EN-M Ö I) 01 N G E K . 
347 
zoo als de voorwerpen bewijzen , die zij in de möddings hebben 
achtergelaten. Het materiaal , waaruit deze voorwerpen zijn vervaar- 
digd , is vuursteen . een betrekkelijk gemakkelijk kliefbaar mineraal. 
De bewerking is hoogst eenvoudig , ofschoon het niet te ontkennen 
valt, dat de Deensche kunstenaar ten volle bekend was met de beste 
methode om den vuursteen op de rechte wijze te klieven. 
Met uitzondering van enkele voorwerpen zijn de wapens en gereed- 
schappen niet gepolijst. Het zijn messen, bijlen, pijl- en lanspunten, 
slingersteenen en steenen , die gediend moeten hebben om den visch- 
netten den vereischten stand in het water te geven. Deze laatste 
voorwerpen zijn öf met een gat voorzien , öf zij dragen eene ring- 
vormige groeve. 
Somtijds zijn de randen der messen zaagsgewijs ingesneden , zoodat 
het gebruik dezer instrumenten gemakkelijk te raden valt. 
Eenmaal trof men een werktuig aan , sterk gelijkende op een kam 
met steel. Figuier laat dit voorwerp strijken door de haren eener 
kjökken-möddingsche schoone ; steenstrup, minder fantastisch, laat 
het dienst doen bij ’t uitrafelen van boombast. Zoo ook spreekt dezelfde 
geleerde van voorwerpen van hertshoorn gemaakt . die kunnen gebezigd 
zijn voor oester harken. 
Enkele malen vond men » geslepen” bijlen van groensteen. 
Aan geslepen voorwerpen van vuursteen, gelijk aan die, welke men 
in de dolmen heeft gevonden, ontbreekt het niet te eenenmale, doch 
hun aantal is , met dat der ruwe , ongeslepen werktuigen vergeleken , 
zeer gering. 
Dat de kjökken-möddingbouwer in het bezit van gladde , geslepen 
werktuigen moet geweest zijn , blijkt evenwel nog genoegzaam uit de 
gereedschappen van been en hertshoorn , die slechts met behulp van 
instrumenten met eene gladde sneê konden vervaardigd worden. 
Scherven van ruw aardewerk eindelijk leveren de schelpheuvels al 
mede bij tijd en wijle op. 
Er heeft zich een levendige strijd ontsponnen over de vraag öf de 
kjökken-möddingermensch gelijktijdig met de dolmenbouwers Dene- 
marken bewoonde, dan wel dezen is voorafgegaan. Steenstrup is van 
gevoelen , dat de dolmen en schelpheuvels de gewrochten zijn van 
een en hetzelfde volk. Worsa® en lubbock schrijven aan de oprichters 
der dolmen een jongeren leeftijd toe, en steunen hierbij op de ge- 
reedschappen , die in beide monumenten zijn gevonden. De vuursteenen 
werktuigen der schelpheuvels n. 1. vertegenwoordigen een lageren 
