UIT HET BEGIN DER XVIle EEUW. 
367 
dat hij niet zonder approbatie van de R. C. kerk wenschte uit te geven 
toen het vijf jaren daarna, in 1621, onverwachts en geheel zonder 
zijn voorkennis te Parijs bij n. leroy verscheen onder den titel van: 
De magnetica vulnerum naturali et legitima curatione , contra johannem 
roberti , soc. Jesa T/ieologum. Het werkje en vooral zijn inhoud baarde 
veel opzien; van helmont genoot een onverdeeld succès, maar ten 
koste van zijn rust en vrijheid. Zijn nimmer slapende vijanden , slechts 
wachtende op een geschikte gelegenheid om zich op hem te wreken 
wegens zijne heftige aanvallen tegen het Galenisme , ontleenden aan het 
geschrift een vier-en-twintigtal stellingen , wier inhoud zij in strijd 
achtten met hunne godsdienstige opvattingen en dientengevolge aan 
het oordeel van de kerkelijke overheid onderwierpen. 
Ofschoon het werkje grooten opgang maakte en op van uelmont’s 
leven zulk een grooten invloed uitoefende , is het een der minst be- 
langrijke welke ooit door hem zijn geschreven , althans het bevat 
aangaande het dierlijk magnetisme de allerzonderlingste denkbeelden. 
Bij de beoordeeling er van behoort men echter in het oog te houden 
den tijd waarin het geschreven werd , alsmede dat het een zijner 
eerstelingen is , en hem uit de pen gevloeid is op een leeftijd waarin 
hij zich nog nauwelijks kon hebben losgemaakt van de mystieke denk- 
beelden van zijn tijd en van zijne eigen mystieke overpeinzingen. Van- 
daar wellicht tevens zijne aarzeling om het in druk te geven. 
Hij beschouwde het dierlijk magnetisme als een den lichamen aan- 
klevende eigenschap onder wiens invloed buitengewone verschijnselen 
konden geschieden. 1 Zoo trachtte hij met behulp daarvan de wonder- 
dadige geneeskracht der reliquiën, alsook de vermeende macht van heksen 
en too wenaars te verklaren 2 , en beriep zich te dien aanzien op zijn 
eigen ervaring en die van anderen , voornamelijk op die van paracelsus. 3 
Tot staving van een en ander verhaalt hij eenige zonderlinge voor- 
vallen , waarin naar zijne meening de magnetische invloed duidelijk 
merkbaar was. Zoo bijvoorbeeld van eene door herhaalde jichtaan- 
vallen gekwelde adellijke dame, wier pijn terstond verdween zoodra 
zij zich op den stoel van haar overleden broeder neerzette. 4 En elders 
van een kwakzalver tagliocossus , die iemand met behulp van een 
1 Ort. Med. 746 — 780 . 
2 Loc. cit. 756 — 758 . 
3 Loc. cit. 759 . 
4 Loc. cit. 754 , 
