4ü4 
I. B. VAN 11ELM0NT. 
denkbeelden saam te vatten en weer te geven , hoe gebrekkig en 
onvolledig dit ook is geschied, toch hopen wij er in geslaagd te zijn, 
een schets te hebben gegeven van de wijze , waarop men in het begin 
der 17‘le eeuw scheikunde beoefende, en te hebben aangetoond hoe 
ontzettend moeielijk het was, met gebrekkige, ja bijna zonder hulp- 
middelen , in onophoudelijken strijd met vooroordeel en het domste bij- 
geloof, wetten te formuleeren, die eerst veel later blijken de grond- 
slagen te zijn van een nieuw gebouw. 
Dat van helmont niet beter is geslaagd , is niet hem , maar den 
omstandigheden te wijten. Hem is hetzelfde lot te beurt gevallen 
als velen anderen grooten mannen, die, gelijk hij, door hun ruste- 
loozen geest aanhoudend voorwaarts gedreven , de omstandigheden 
naar hun wil zochten te buigen , den mensch aan hun invloed trachtten 
te onderwerpen. Ook hij trachtte de toekomst te peilen en sluimerende 
natuurkrachten op te wekken ; maar vruchteloos. Machteloos stond 
hij tegenover den allesbeheerschenden tijdgeest ; zijne wapenen stuitten 
af op het ondoordringbare pantser van het vooroordeel of verstompten 
op dat der onkunde. Het is de zoo menigmaal herhaalde geschiedenis 
van het genie. Miskenning van de zijde der tijdgenooten , hulde en 
erkentelijkheid van het nageslacht. 
