44 
W ET EN SC H .V P PE L ÏJ K BIJBLAD. 
stolling een bepaald verschil in het molekulair-volumen gepaard ging. Hij bepaalde 
het volumen van bepaalde hoeveelheden dier stoffen , niet alleen bij haar kookpunt 
hij een druk van 1 atmosfeer, maar ook bij de temperaturen, waarbij zij kookten 
hij drukkingen, afwisselend tusschen 126.6 en 760 mM. 
Voor elke verbinding werd het molekulair-volumen grooter gevonden, wanneer 
het bij eenen hoogeren druk bepaald werd, maar op zoodanige wijze, dat de span- 
ning van den damp sneller toenam dan het molekulair-volumen. In de tweede plaats 
neemt het molekulair-volumen bij de eene stof sneller toe dan bij eene andere en 
wel zóódanig, dat het grootste molekulair-volumen de grootste vermeerdering onder- 
gaat en dat dus hel onderscheid bij twee verbindingen toeneemt met den druk. Is 
dit onderscheid zóó groot, dat regelmatigheden, die bij eenen bepaalden druk aan- 
getroffen worden, verdwijnen bij eenen anderen druk? Neubeck antwoordt hierop 
ontkennend, en wel op den volgenden grond. 
Bij 760° is het verschil in molekulair-volumen even groot tusschen benzol en toluol 
als tusschen toluol en paraxylol; iets dergelijks komt bij benzol en nitrobenzol, toluol 
en paranitrotuol voor en bij benzol en aniline, toluol en paratoluïdine. Eene groep 
brengt eene even sterke vergrooting van het molekulair-volumen te weeg, wanneer 
zij een atoom H in benzol verplaatst en wanneer zij later ten opzichte van eene reeds 
ingevoerde groep den parastand inneemt. Bij de vorming van een metasubstituut is 
de vermeerdering kleiner en bij die van een orthosubstituut nog kleiner. Het mole- 
kulair-volumen is bij deze verbindingen dus niet gelijk aan de som der atoomvolu- 
mina der bestanddeelen. 
In de tabellen , waarin de molekulair-volumina derzelfde verbindingen bij een druk 
van 450 mM. en bij een druk van 200 M. genoemd zijn, vindt neubeck dezelfde 
regelmatigheid terug. Bij de nitroverbindingen is het vermelde onderscheid tusschen 
para- en metasubsti tuten m. i. niet bepaald genoeg om tot de vermelde gevolgtrek- 
king recht te geven. Het onderscheid tusschen de molekulair-volumina bij 200 M. 
is b. v. even groot tusschen benzol en nitrobenzol als tusschen toluol en meta- 
toluol , terwijl het grooter is tusschen toluol en para-toluol. Toch ook is hier het 
molekulair-volumen bij de paraverbinding het grootst. (Zeitschr. phys. Chem. I, 
649—666). ' d. v. c. 
Witte phosphorus, welke onder water wordt bewaard, bedekt zich in het zon- 
licht, gelijk bekend is, met een roodachtig witte laag, die in zwavelkoolstof onop- 
losbaar is. Volgens een onderzoek van b. franke, ( Journ . ƒ. prakt. Chemie 35, 
bl. 341) bestaat deze laag voornamelijk uit een verbinding P 4 HOH , een ctehydroxyleerde 
vaste phosphorwaterstof, en vormt zij zich dus door directe verbinding van phosphorus 
met water. Aan de oppervlakte wordt dit lichaam, dat ook uit P 4 J 2 kan worden ge- 
vormd, door water waarschijnlijk weder ontleed onder vorming van gasvormig phos- 
phorwaterstof, onderphosphorigzuur en rooden phosphorus , waardoor de roode kleur der 
phosphorstangen wordt veroorzaakt ( Humboldt , November 1887). H. H. v. z. 
