68 
WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 
laatste jaren vooral door F. raoult do aandacht is gevestigd; hij voerde de uit- 
drukking molekulaire vriespuntsverlaging in voor hot vaste produkt van het mo- 
lekulairgewicht der opgeloste stof en der verlaging van het vriespunt van eenig 
oplossingsmiddel , wanneer daarin 1 pet. van de opgeloste stof opgenomen was. Daar 
deze vriespuntsverlaging omgekeerd evenredig is met het molekulairgewicht der op- 
gelosle stof, heeft men hierin een middel om uit de verlaging van het vriespunt 
eener 1 pet. oplossing (in dat bepaalde oplossingsmiddel) het onbekende molekulair 
gewicht eener daarin oplosbare stof te berekenen. 
Ook de vermindering, die eene vloeistof vertoont in de spankracht van haren damp, 
wanneer zij als oplossingsmiddel dient, is in zóóverre van het aantal molekulen der 
opgeloste stoffen afhankelijk, dat het produkt van de vermindering der spankracht 
(bij eene bepaalde temperatuur en voor eene oplossing van bepaalde sterkte) en het 
molekulairgewicht constant mag worden genoemd. 
Eene derde eigenschap is de gelijke osmotische druk, dien zeer verdunde oplos- 
singen vertoonen , wanneer zij in een bepaald volumen een gelijk aantal molekulen 
van de opgeloste slof bevatten. Dat van deze eigenschap partij getrokken werd bij 
de bepaling van het molekulairgewicht van raffinose, werd korten tijd geleden in 
dit Wetemch. Bijblad vermeld. Vooral hier is de overeenkomst treffend met de 
theorie van avogadro, toegepast op gassen; herinnerd wordt daartoe aan het door 
de vries gekozen voorbeeld (A. d. N. 1887, bladz. 198), dat de spanning van 2 G. 
waterstof, wanneer zij over eene ruimte van 10 L. zijn verdeeld , 2.23 atm. bedraagt, 
terwijl de osmotische druk van eene oplossing, die op 10 L. der oplossing het mo- 
lekulairgewicht der opgeloste stof in G. uitgedrukt bevat, omstreeks 2.24 atm. is. 
Eindelijk leerden bepalingen van het elektrisch geleidingsvermogen van zeer ver- 
dunde oplossingen (door bouty, ostwald, kohlrausch e. a. uitgevoerd), dat het 
molekulair geleidingsvermogen dikwijls hetzelfde was bij even sterke oplossingen van 
onderscheiden stoffen in hetzelfde oplossingsmiddel. 
Eene afleiding van de nieuwe theorie uit thermodynamische gegevens gaf prof. 
j. H. van ’t hoff in het Zeitschr. für physik. Chem. 1,481 — 508; een eenvoudig 
overzicht gaf hij in het Maandbl. voor Natuurw. XV, 1 — 7. Theoretisch werd af- 
geleid, dat de molekulaire dampdrukvermindering van raoult gelijk moet zijn aan 
het honderdste gedeelte van het molekulair gewicht van het oplossingsmiddel , en dat 
de molekulaire vriespuntsverlaging gelijk moet zijn aan tweehonderdsten van het 
kwadraat der absolute smelttemperatuur van het oplossingsmiddel gedeeld door zijne 
latente smeltingswarmte. De gevallen bleven niet uit, waarin de werkelijkheid aan 
deze eischen voldeed. 
In hetgeen tot nog toe medegedeeld werd was alleen sprake van uitbreiding tot 
vloeistoffen van wettei. , die vroeger alleen op gassen waren toegepast. Uitzonderingen 
bestonden echter ook hier. Even als de spankracht van eene gasvormige verbinding 
soms bij verwarming twee of meermalen zoo groot was als de normale , komen ook 
gevallen voor, waarin of de osmotische druk of eene andere der genoemde eigen- 
