68 
SYMBIOSE. 
reeds lang een aantal groen gekleurde dieren, in zoet water voor- 
komend, z. a. Amoeben (^Amoeba viridis), Infusiediertjes {Euglena 
viridis, Stentor polymorphus e. a.), Sponsen {Spongilla-i>oorten), Zoet- 
waterpolypen (Hydra viridis), Wormen ( Vortex viridis), wier kleur- 
stof eene in ’t oog loopende overeenkomst vertoont met die der 
bladgroenkorrels, die in het weefsel der groene bladen van planten 
voorkomen. Maar het is eerst sedert ruim 25 jaren bekend ge- 
worden, dat bij deze dieren, en evenzoo bij talrijke in de zee voor- 
komende dieren, eene hoogst merkwaardige symbiose gevonden 
wordt met bepaalde soorten van Wieren, die in de weefsels der 
dieren haar vast verblijf hebben. Tot dit besluit is men na- 
tuurlijk niet gekomen zonder nauwkeurig onderzoek, omdat men 
niet wist of de bij die dieren voorkomende bladgroenkorrels 
werkelijk een voortbrengsel waren van het dier zelf, dan of 
men te doen had met ééncellige plantaardige organismen, die in 
de dieren leefden. Met andere woorden : het betrof de beantwoor- 
ding dezer vragen: zijn die groene, in de dieren voorkomende 
lichamen, deelen van cellen óf zelve cellen ; en, zijn zij mor- 
phologisch en physiologisch onafhankelijk van het weefsel, waarin 
zij voorkomen? Voor het morphologisch onderzoek werd gebruik ge- 
maakt van Zoetwaterpolypen (Hydra), Zoetwatersponsen {Spongilla) 
een Platworm (Planaria) en talrijke Infusiediertjes. Door druk of 
kneuzing werden de groene lichamen uit de dieren vrijgemaakt en 
dan met sterke vergrootingen onderzocht. Het bleek dat. terwijl de 
bladgroenkorrels der planten door de geheele massa groen zijn, de 
groene lichamen uit die dieren daarentegen bestaan uit twee duidelijk 
te onderscheiden stoffen, n.1. uit één groen gekleurde, en eene andere 
kleurlooze eiwitachtige stof {protoplasma). Bovendien kon door be- 
handeling met haematoxylin de aanwezigheid van een celkern worden 
aangetoond, die in de bladgroenkorrels nooit wordt aangetroffen. 
Hieruit blijkt alzoo, dat de groene lichamen in de vermelde dieren 
aanwezig, niet op gelijke lijn gesteld kunnen worden met de blad- 
groenkorrels der Wieren, maar beschouwd moeten worden als zelf- 
standige organismen; zij zijn zelve ééncellige Wieren, aan wie door 
Brandt den naam )'>Zoochlorellen<i<i gegeven is. 
Om te bewijzen, dat deze groene cellen ook physiologisch onaf- 
hankelijk zijn van het weefsel, waarin zij gevonden worden, werden 
zij uit verschillende dieren (Hydra b.v.) vrijgemaakt en gekweekt, 
waardoor hare identiteit met zekere, ook vrij in het zoete water 
voorkomende. Wieren (Chlorella) bewezen werd. Ook blijven de 
Wieren nog langen tijd voortleven, als het dier reeds gestorven is. 
