78 
SYMBIOSE. 
planten voorzichtig uit den grond genomen, dan ziet men daaraan 
een groot aantal draden hangen, die, na microscopisch onderzoek, als 
draden van zwammen (hyphen) worden herkend. Zij vormen een 
soort van mantel, die zich over den geheelen wortel uitstrekt, dringen 
zelfs den wortel binnen en omgeven de cellen der buitenste lagen. 
De vereeniging is zoo innig, dat de zwammen en de wortel één 
enkel, tezamen werkend, orgaan vormen. Daarom worden die wor- 
teltjes zwamw'ortels (Mycorhiza) genoemd. 
Uit proeven, door Prof. Frank met deze wortels van den Beuk 
genomen, meende deze te mogen besluiten, omdat aan die worteltjes 
geene wortelharen voorkomen, die belast zijn met het opnemen van 
vloeibaar voedsel uit den bodem, dat de verrichting dier wortel- 
haren wordt overgenomen door de draden der zwam, die tot op 
verre afstanden in den grond zich verspreiden en zich, evenals de 
wortelharen, dicht tegen de kleinste aarddeeltjes aanleggen. En het 
voordeel, dat de zwam van deze symbiose heeft, zou, volgens Kerner 
.V. Marilaun, daarin bestaan, dat deze uit de wmrtels der plant de or- 
ganische verbindingen ontvangt, die in de groene bladen der plant 
zijn gevormd en van daar naar alle in groei zijnde deelen, dus ook 
benedenwaarts naar de groeiende en zich verlengende wortel-uit- 
einden worden gevoerd. 
Prof Frank heeft in 1888 zijne onderzoekingen bekend gemaakt; 
na hem zijn nog tal van schrijvers opgetreden, wier onderzoekin- 
gen niet tot dezelfde uitkomst hebben geleid, die F. meende ver- 
kregen te hebben. Er zullen dus nog meer en zeer nauwkeurige 
onderzoekingen in die richting gedaan moeten worden om de 
moeilijke vraag naar de physiologische beteekenis van de Mycorhiza 
tot een goede oplossing te brengen. Uitvoerig kan in het »Natur 
wissenschaftl. Wochenschrift, Jahrg. 190d, No. 12c( worden nagegaan 
wat en door wie, na 1888, in zake dit onderwerp onderzocht is. 
3. Nog pas enkele jaren geleden werd algemeen het bestaan aange- 
nomen eener symbiose tusschen Bacteriën en verscheidene tot de 
Vlinderbloemige behoorende planten {Lotun^ Trigonella, Anthyllis^Lu- 
yinus, Pisum, Pliaseolus, e. a.). Terwijl de planten, in het algemeen, 
geen gebruik kunnen maken van de vrije stikstof der lucht voor 
de vorming der eiwitstoffen, zóó noodzakelijk voor haar groei, maar 
daarentegen die stikstof moeten opnemen uit den bodem, in den 
vorm van salpeterzure-zouten, is dit bij de bovengenoemde planten 
wel het geval. Onder den invloed van in den grond aanwezige bac- 
teriën (B-radicicola Beyer.), die door de wortelharen zich den toegang 
verschaffen tot de wortels der plant, ontstaan aan deze kleine knol- 
