BOEKAANKONDIGING. 
155 
periodieke stelsel hebben toen tot nader onderzoek geleid, waardoor 
de moeilijkheid verdween. Het stelsel had daarvoor wel een goede 
aanteekening verdiend. Ook wordt geen woord gezegd over de goede 
diensten die het bewees bij het kiezen van ’t juiste atoomge- 
wicht (uit de aequivalentgewichten) voor indium, uranium, cerium, 
lanthanium, enz. 
De koolstofverbindingen worden — na de bespreking der algemeene 
eigenschappen, de analyse, enz. — in de gebruikelijke doelmatige 
volgorde besproken, dus met de paraffmen (methaan enz.) als uit- 
gangspunt, dan de daaruit afgeleide alcoholen, esters, aethers, alde- 
hyden, enz. Slechts in enkele opzichten wijken de S. S. van de 
traditioneele volgorde af. Zoo worden b.v. de koolhydraten onmid- 
dellijk na de alcoholen, aldehyden en ketonen besproken, wat mij 
niet ondoelmatig voorkomt. Waar het pas gaf, worden de praktische 
toepassingen toegelicht, zoo o.a. de petroleum bij de paraffmen, de 
gist- en spiritusfabricage bji de alcoholen, enz. Ongewoon, maar zeer 
verdedigbaar, is de bespreking van het lichtgas bij do aromatische 
koolwaterstoffen. 
De uiteenzetting is, evenals in het eerste deeh doorgaans helder 
en bondig en slechts hoogst zelden stuit men op een min gelukkige 
uitdrukking of minder juiste bewering. 
Dit laatste is, meen ik, het op bladz. 30 gezegde, dat in een 
gistende vloeistof meer dan 14 procent alcohol de gissing zou doen 
ophouden en het dus duidelijk is dat aan Madera en Port (met zijn 
alcoholgehalte van 20 — 23 pCt.) alcohol is toegevoegd. Dat dit laatste 
veelal gedaan wordt neem ik aan, maar niet dat genoemde wijnen, 
zonder die bijvoeging, niet meer dan 14 pCt. alcohol zouden kunnen 
bevatten. 
ScHüTZENBERGER (Die Gdhrungserscheininigeu, Leipz. 1876, p. 141) 
nam als grens 20 pCt. aan en G. J. Mulder {De wijn, Rotterd. 1855, 
p. 110) schatte die eveneens op »wellicht iets meer dan 20 vol. pCt.” 
en wel bepaaldelijk voor wijn. Dat dit niet ver van de waarheid is, 
daarvoor pleit een nog kort geleden gedaan onderzoek van Passerini 
(Chem. Centr. BI. 1906, II, 1514) die in belegen Toscaanschen wijn 
»notorisch reinc() als minimum ruim 15 en als maximum zelfs 21,4 
vol. pCt. alcohol vond. 
Zoo ik wel heb, is de door S. S. aangenomene lagere grens van 
14 pCt. afgeleid uit proeven in ’t klein genomen met biergist en 
rietsuiker. Doch dit is geen maatstaf voor druivensap, dat onder andere 
omstandigheden en door toedoen van in het wild levende soorten en 
rassen van Saccharomyces vergist. Daaronder zijn er die een groote 
