180 
ONTSTAAN VAN HELIUM UIT THORIUM EN URANIUM. 
was de kleinste door uittrekken met aether zorgvuldig gezuiverd. Zij 
bevatte 340 gram Uraan. Toen het bleek dat deze hoeveelheid wat 
klein was om het daaruit gevormde Helium behoorlijk te schatten, 
werd een tweede proef op grooter schaal op touw gezet. De kosten 
daarvan, als ook van eenige soortgelijke proeven op groote schaab 
werden bestreden uit gelden door de bestuurders van een Carnegie- 
fonds voor experimenteel onderzoek beschikbaar gesteld. Vier kilo 
Uraannitraat van de beste, in den handel verkrijgbare hoedanigheid, 
werden uit water omgekristalliseerd. De hoeveelheid Uraan daarin 
aanwezig bedraagt 1850 gr. Aan de proef hiermede werd 15 Aug. 
begonnen. Na 61 dagen werden de gevormde gassen uitgedreven en 
bleek door herhaalde waarnemingen, dat Helium aanwezig was in 
nog even aantoonbare hoeveelheid. De tweede proef werd genomen 
na 27 dagen. Ook nu was He aanwezig, dit maal in niet of althans 
niet veel grootere hoeveelheid dan even aantoonbaar. De volgende 
proef werd na 12 dagen genomen. Alhoewel zij bijzonder goed slaagde, 
kon geen He worden aangetoond. 
Eindelijk werd nog, doch eerst na 128 dagen, het gas onderzocht 
uit de eerst vermelde kleine hoeveelheid. Helium werd duidelijk aange- 
toond en de hoeveelheid daarvan geschat op hoogstens H maal de 
kleinst waarneembare hoeveelheid. 
Het ontstaan van Helium uit Uraan kan derhalve geacht worden 
proefondervindelijk bewezen te zijn. Wat de grootte der productie 
betreft, uit het onderzoek is afteleiden, dat uit één millioen kilo 
Uraan per jaar 2 mGr. Helium ontstaat. Uit de tweede proef volgt 
toch, dat uit 1 millioen kilo minstens 1,5 mGr. ontstaat, uit de derde, 
dat het hoogstens 3,3 zijn kan en uit de laatste dat het minimum 
1,7 en het waarschijnlijke maximum 2,5 mGr. is. De gemiddelde 
waarde, ruim 2, komt goed overeen met het uit de atoomontbin- 
dingstheorie berekende (2x10-“^ per jaar), in de veronderstelling 
dat één aloom üraan één atoom Helium geeft. Deze bepalingen 
ondersteunen dus niet die andere gissing, dat Uranium voor elk atoom 
twee atomen Helium zou uitzenden. 
[Nature, 3 Dec. 1908.) 
R. S. Tj. M. 
