182 
BOEKAANKONDIGING. 
voor ons zinnelijk oog, hij wel zichtbaar is voor ons geestelijk oog, 
dat zich niet zoo licht vergist. « Om dit duidelijk te maken beschrijft 
hij een radiometer, waarvan de wieltjes gaan ronddraaien, zoodra 
hij in de zon geplaatst wordt. Men kan ze niet meer zien, zoo snel 
draaien ze. »Er moet op 150000000 KM. van de zon iets rondzwe- 
ven, dat het rad doet draaien, en dat iets moet lucht en warmte- 
straling zijn. Wat den aard van die stralingen betreft, zijn wij beslist 
aangewezen op een der beide volgende verklaringen. « 
))Het licht en de warmte, die de zon uitstraalt, bestaan óf uit 
kleine lichamen, die van haar worden weggeslingerd óf uit trillingen. 
Er is geene andere verklaring aannemelijk. « 
))De eerste onderstelling, dat zij uit kleine deeltjes bestaan en die 
bekend is onder den naam van emissietheorie, is reeds vóór jaren 
na een feilen strijd gevallen en thans verlaten. De tweede, die der 
trillingen en undulatie-theorie geheeten. wordt algemeen erkend. 
Zij is de eenige hypothese die alle bekende feiten omvat. 
De zonnestralen, die ons molenrad voortstuwen, bestaan dus uit 
trillingen van — en nu moet de rede zich onvermijdelijk rekenschap 
geven — waarvan ? 
^Eenmaal tot de overtuiging gekomen, dat het licht uit trillingen 
bestaat, eischt het verstand dat er iets is, dat trilt. De golven der 
zee bestaan uit water, geluid is een golving der lucht, het licht is 
dus een golfbeweging van.... we zijn gedwongen van aan te nemen 
van iets. Het iets is geen lucht, of water, of eenige andere ons be- 
kende vorm van stof, want in de groote ruimte van 150000000 kilo- 
meter tusschen ons en de zon is het leeg. En toch is deze ruimte 
boordens toe vol. Volstrekte ledigheid bestaat niet. Van den eenen 
uithoek des heelals tot den anderen, waar een ster schittert, of een 
lichtstraal opflikkert, daar is de alomtegenwoordige, alles doordringende 
middenstof, de aether. Maar niet slechts in de interstellaire ruim- 
ten, ook in onze wereld in al haar samengesteldheid, in ons eigen 
lichaam, alles zweeft er in en is er mede gedrenkt, als een spons 
met water. In hoeverre wij uit stof en hoeverre wij uit aether be- 
staan, is juist in dezen tijd de brandende kwestie.« 
Op overeenkomstige wijze zal ieder het bestaan van den aether 
moeten verklaren, maar het is niet ieder gegeven het op zoo leven- 
dige wijze te doen. 
Omtrent de stof wordt vermeld, dat zij veelal in eenvoudige stof- 
fen kan ontleed worden, dat het dan een verbinding is. Met de ons 
bekende hulpmiddelen kunnen echter de elementen niet verder ont- 
leed worden. De kleinste deeltjes waarin een verbinding verdeeld 
