196 
DE WET VAN MENDEL. 
zeer bepaald betrekking tot den lichaamsbouw. Het erfelijkheidsbe- 
ginsel van Mendel is echter ook aangetoond voor minder tastbare 
kenmerken. Zoo is o. a. gebleken dat het vroeg rijp worden van 
Poolsche tarwe recessief is tegenover het later rijpworden van de 
Rivett tarwe. Een nog merkwaardiger geval doet zich voor bij de- 
zelfde plant. Er bestaan tarwerassen, die uiterst vatbaar zijn voor 
den aanval van roestzwammen, terwijl andere daartegen immuun zijn. 
Nu is gebleken, dat die onvatbaarheid recessief is tegenover de vat- 
baarheid. Als men een vatbaar met een niet vatbaar ras kruist, zijn 
de bastaarden alle vatbaar. Na zelfbestuiving leveren deze bastaar- 
den domineerende vatbare en recessieve immune planten op, in de 
te verwachten verhouding van 3:1. Door deze eenvoudige proet 
heeft de term ))weerstandsvermogen tegen ziekte« een juister om- 
schreven beteekenis gekregen en het ruime veld van onderzoek in 
deze richting belooft uitkomsten, die hoogst belangrijk zijn, zoo voor 
de practijk als voor de theorie. De oude vraag: »Wie kan iets reins 
voortbrengen uit iets onreins ?« vindt hier een antwoord, dat anders 
luidt dan dat van Job. 
Tot nu toe bespraken wij het verschijnsel van de dominantie, het 
overheerschen van kenmerken, zooals Mendel het uitsprak en uit- 
maakte met zijn proeven. Wij moeten nu de theoretische uitkom- 
sten overwegen, die Mendel uit de feiten afleidde. Iedereen weet, 
dat het ontstaan van een nieuw dier of van een nieuwe plant haast 
altijd het gevolg is van de samensmelting van twee kiemcellen, een 
vrouwelijke of eicel en een mannelijke cel, het zaaddiertje of de 
stuifmeelkorrel. Zulke kiemcellen noemt men gameten (van gamein 
= huwen) en de cel, die uit hun ineensmelten ontstaat, heet zygofe 
(van zugos ~ verbinding of juk). Uit deze zygote ontstaat door 
herhaalde celdeeling het volwassen individu met zijn kiemcellen. 
Die kiemcellen worden rijp en vormen weer gameten. Daarmee is 
dan de kring gesloten. Daar de gameten een verbindingsschakel vor- 
men tusschen de opeenvolgende generaties, moeten de kenmerken 
dezer laatste vertegenwoordigd zijn in de eerste. Bij een hooge erwt 
moeten althans enkele gameten, zoo vrouw^elijke als mannelijke, het 
kenmerk van den hoogen vorm bezitten, want drie vierde van het 
kroost der onzuivere hooge zijn hoog. Blijkt bij het kweeken, dat 
een hoog ras zuiver is ten opzichte van dit kenmerk, dan moeten 
alle gameten dit kenmerk bezitten en dit alleen. De vereeniging 
van twee gameten zal dan een zygote geven met het ):hooge« ken- 
merk, tot de vorming waarvan elke gamete heeft bijgedragen. 
Zulk een zygote heet dan homozygote (homos = gelijk). Brengt zij 
