300 
CHARLES DARWIN. 
Walz’ ab immuthgen Grübelns Last, 
Hinaus in ’s Leben richte die Gedanken ! 
Da ringt die Creatur auf tausend Wegen 
Vollkotnmnerem, Vollkommenstem entgegen, 
Da ringe mit! Ob dunklem Ziele zu, 
Ob sonder Ziel — ob ew’ge That, ob Euh 
Das Loos ist des Lebendigen — genug! 
Die Welt bat Raum auch für den höchsten Flug!” 
Heil aus des Orcus ödem Schattenthal 
Schwingt sich mein Grusz hinauf zum Sonnenstrahl : 
Heil Dir, erhabner Greis, auf neuer Bahn 
Zu neuen Höh’n führst Du die Menschheit an; 
Du darfst zum Augenblicke sagen: 
Verweile doch, du bist so scbön ; 
Es kann die Spur von Deinen Erdentagen 
Nicht in Aeonen untergehn. 
Nog rustte Darwin niet. In hetzelfde jaar LS79 verscheen van zijne 
hand eene korte levensbeschrijving van zijn grootvader Erasmus Dar- 
wiN, een merkwaardig man, in wiens geest gedachten woonden, die 
in zijn kleinzoon eerst tot volle rijpheid kwamen. Deze wijsgeer^ 
dichter en arts, de schrijver van eene »Zoonomia(( en van eene »Phy- 
tologia« en van vele andere werken in dicht en ondicht, ontwik- 
kelde denkbeelden over erfelijkheid, beschermende kleuren, insecten- 
etende planten, sexueele teeltkeus en dergelijke, die als ’t ware de 
voorloopers waren van wat de kleinzoon in zijne werken heeft neder- 
gelegd. 
Toen Erasmus’ kleinzoon te Gambridge de 3>Natural Theology« van 
Paley bestudeerde, bevroedde hij waarschijnlijk niet, dat dit be- 
beroemde werk den schrijver door de Zoönomia in de pen was ge- 
geven, in zijn afkeer van de daarin ontwikkelde denkbeelden. 
In 1881 verscheen Darvvin’s laatste werk van eenigen omvang: 
))The forrnation of vegetable mould, through the action of worms, 
with observations on their habits.(( Gedurende vele jaren had Darwin 
zich met de Aardwormen bezig gehouden ; reeds in 1838 had hij eene 
mededeeling over het onderwerp bij de Geological Society ingezon- 
den. Het aantal wormen in den bodem is ongelooflijk groot en hoe- 
wel de hoeveelheid aarde, die elke worm in zijn darmkanaal opneemt^ 
slechts klein is, zoo is de macht van dit kleine toch zoo groot, dat 
de heele oppervlakkige laag teelaarde in weinig jaren het darmkanaal 
van de gezamenlijke wormen is gepasseerd. Voortdurend wordt dieper 
gelegen humus door hen naar de oppervlakte verplaatst, wat ten 
gevolge heeft, dat eene laag puin bijvoorbeeld, die aanvankelijk de 
