WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 
35 
theoretisch mogelijke hoeveelheid. Dit is daaraan toe te schrijven, dat 
de alkalische jood-oplossing ontledend op reeds gevormd indigo werkt 
en in de tweede plaats aan de vcn’ming in aanzienlijke hoeveelheid 
van p-joodindol als bijproduct. Dat het dit is en niet tusschenproduct, 
blijkt daaruit, dat het zelf niet in indigo kan worden omgezet. 
Berl. Ber. 41, 4002. R. s. tj. M, 
Helium in mineralen. — R. J. Strutt heeft een groot aantal mine- 
ralen op hun gehalte aan helium onderzocht en is daardoor tot het 
besluit gekomen, dat dit element een vrij algemeen bestanddeel van delf- 
stoffen is. Ook het spectrum van argon heeft hij daarbij doorgaans 
waargenomen, zoodat waarschijnlijk ook dit gas een vaste begeleider 
der mineralen is, niet uit opgenomene lucht verklaarbaar. De aan- 
wezigheid van helium schrijft hij toe aan het in de mineralen voor- 
komende radium, (ontledingsproduct van Ur. of dikwijls ook van Th.), 
dewijl in den regel de hoeveelheid daarvan evenredig was aan de hoe- 
veelheid Ra. en ür. Natuurlijk zal het heliuragehalte ook afhangen van 
den tijd, sedert het ontstaan der mineralen verloopen, en is het ook 
niet zeker of al het gevormd helium ingesloten bleef. 
Voor ’t onderzoek werden de delfstoffen tot roodgloeiens verhit en 
uit het ontwikkeld gas H, CO, N, enz. verwijderd. Het helium werd 
volgens de methode van Dewar afgezonderd. 
Uit de tabel, waarin Strutt zijn uitkomsten saamvat, blijkt dat alleen 
in één geval het bedrag aan helium uit de radioactiviteit niet verklaar- 
baar is, met name bij beril. Wellicht dat het hooge gehalte aan helium 
van dit mineraal uit een daarin aanwezig nog onbekend radioactief 
element stamt. De veronderstelling dat alle stof min of meer radioactief 
zou zijn, houdt hij voor onhoudbaar. 
De vulkanische gesteenten en in ’t algemeen de silicaten bevatten 
kleine hoeveelheden argon, maar te weinig om ze niet toe te schrijven 
aan opslorping uit de lucht. Neon is uit eenige vulkanische gesteenten 
verkregen, doch zekerheid heeft Strutt dienaangaande niet, wegens de 
moeilijkheid bij deze proeven alle sporen van lucht buiten te sluiten, 
die voldoende zijn om het spectrum van dit element te doen zien. 
(Chem. Zentr.-Bl. 1908, II, 1629 . 
In een vergadering van de »Royal Soc.« heeft Strutt nog zijn onder- 
zoekingen meegedeeld aangaande het voorkomen van helium en radioac- 
tieve elementen in de zouten van Stassfurt. De volgende tabel doet 
zien, dat er een betrekking bestant tusschen helium en kalizouten. 
