38 
DE WAPENS DER GEWERVELDE DIEREN. 
met de omgeving wordt door Prof. Carl Vogt medegedeeld van de 
genoemde hagedis , die de Franschen Fouette queue . en de Arabieren 
Debb noemen. »Het onschuldige, leelyke dier, dat sedert drie maan- 
den geen voedsel heeft gebruikt , nooit tracht te bijten , maar alleen 
met den dikken , van stekels voorzienen staart om zich heen slaat , 
had , toen ik het kreeg , een donkere , leigrauwe , vuile kleur , die 
geheel in overeenstemming is met de donkere rotsspleten waarin het 
dier verblijf houdt en het bleef die kleur behouden gedurende het 
zeer koele tijdperk in Mei en Juni. Toen met Juli de warme dagen 
kwamen, liet ik de kooi waarin zich de hagedis bevond, dagelijks 
in de zon plaatsen. Terwijl zij anders traag in een hoek van de 
kooi ging zitten , vertoonde zy nu meer leven en begon langs de 
wanden der kooi omhoog te klimmen. Ter zelfder tijd vertoonde zich 
eene merkwaardige kleursverandering. Het eerst begon de staart 
lichtere tinten aan te nemen , daarop volgde het lichaam en na 
ongeveer een uur was het geheele dier vuil geelwit geworden, met 
kleine, ronde, zwarte vlekken, ongeveer zoo groot als linzen. Ieder, 
wien ik het dier in dien toestand liet zien, trof het hoe groot 
de overeenkomst was met het zand , dat op den bodem van de kooi 
zich bevond, helder wit zand met hier en daar kleine zwartachtige 
steentjes. Zoo verandert het dier dagelijks van kleur ; ’s avonds , als 
het naar binnen wordt gebracht, wordt het donker van kleur als 
lei en blijft zoo den geheelen ochtend , ook als de kooi buiten staat ; 
het dier bevindt zich dan in de schaduw ; ’s namiddags , als de zon 
komt , wordt het lichter en blijft zóó gekleurd als boven is vermeld , 
zoolang het door de zon wordt beschenen. Op donkere dagen , als de 
zon achter wolken verborgen is , blijft het , niettegenstaande de warmte , 
leikleurig.” 
Het af breken van den staart der Hagedissen wanneer men dezen flink 
beetpakt {Hagedis^ Gecko , Hazelworm) is nog een middel tot ver- 
dediging. Dit af breken moet niet, wat veel wordt geloofd, worden 
toegeschreven aan de breekbaarheid van den staart, want deze kan 
een vrij groot gewicht dragen zonder te breken , maar aan een reflec- 
torische spiersamentrekking. De staartwervels zpn geheel verbeend 
behalve een klein schijfje dat kraakbeenig blijft ; wanneer men den 
staart prikkelt, kromt hij zich S-vormig, zich steunend op den 
bodem en de breuk heeft plaats daar waar de geringste weerstand 
is, dus in het kraakbeenig schijfje van een wervel. 
Er is slechts één voorbeeld bekend van een hagedis , die giftig is : 
