164 
WARMT ffi EN VOCHTIGHEID IN DEN DAMPKRING. 
werpen . die zóó warm wordeji in de zon , dat wij ons daaraan bran- 
den , zooals dat wel eens het geval is met zinken dakbedekkingen , 
met houtwerk , enz. ; daarentegen vinden wij buiten zelden lauwwarm 
water, of het moest zijn in zeer ondiepe plassen of kommen. Dat 
die warmte-opslorping door sommige stoffen zeer groot kan zijn, blijkt 
o. a. daaruit , dat in een deel van Duitsch Zuidwest- Afrika de rotsen, 
die bij dag aan een krachtige en onafgebroken bestraling door de 
zon zijn blootgesteld, bij afkoeling in den avond somtijds met luid 
geknetter uit elkaar springen. 
Bij deze opmerkingen wenschte ik het te laten, daar ik geloof, 
dat hei onnoodig is hierover verder uit te weiden. In vele natuur- 
kundige werken is genoeg over dat onderwerp gezegd en een uit- 
voeriger beschouwing over het verschillend vermogen van de stoffen 
om de zonnewarmte te absorbeeren zou hier misplaatst zijn. Ik heb 
slechts willen aantoonen , dat het grootste deel van de door de zon 
naar onze aarde uitgestraalde warmte door den bodem en de zich 
daarop bevindende voorwerpen wordt opgenomen en dat dientengevolge 
die bodem en die voorwerpen warmer worden. 
Van meer belang is het op te merken , dat die verschillende voor- 
werpen , die in de zonnestraling een verschillende temperatuur heb- 
ben gekregen , de opgenomen warmte weder verliezen , èn door uit- 
straling èn door aanraking met de omringende luchtdeeltjes. Ver- 
schillende onderzoekingen hebben ten doel gehad vast te stellen welke 
temperatuur voorwerpen , die aan de werking der zonnestralen zijn 
blootgesteld, na verloop van een zekeren tijd zullen bereiken. Die 
onderzoekingen golden vooral de bollen van bijzondere thermometers , 
die ik later nog nader bespreek. De resultaten kunnen in het kort 
zoo worden samengevat , dat die temperatuur na verloop van een 
bepaalden tijd een maximum bereikt. De hoogte van die temperatuur 
en die tijdsduur worden bepaald door de intensiteit der zonnestraling, 
door den vorm der voorwerpen, door de stof, waaruit zij samen- 
gesteld zyn en door den aard van de oppervlakte dier voorwerpen. 
Wij mogen aannemen, dat deze regel ook geldt voor alle voor- 
werpen en stoffen in de natuur , dus b. v. ook voor rotsmassa’s , 
huizen , enz. 
Beschouwen wij nu in de eerste plaats het geval , dat de voor- 
werpen (en de bodem) een deel hunner warmte uitstralen , hetgeen 
men ’s zomers dikwijls kan waarnemen , wanneer men b. v. ’s avonds 
langs een muur loopt, waarop des daags de zon heeft geschenen. 
