WARMTE EN VOCm'TGHErD IN DEN DAMPKRING. 
177 
Men kan dan het gehalte van de lucht aan waterdamp uitdrukken 
door aan te geven hoeveel waterdamp in gewicht in de lucht aan- 
wezig is. Zoo bevat lucht van 20° C, die met waterdamp verzadigd 
is, ruim 17 gram ^ water per kubieken meter. Is de lucht nu niet 
verzadigd met waterdamp en bevat zij minder dan het maximum- 
bedrag, dan kan men het gehalte aan waterdamp in grammen per 
kubieken meter uitdrukken , zooals de Engelsche meteorologen nog meer- 
malen doen , doch zulke getallen geven niet duidelijk aan hoe groot 
de vochtigheid van de lucht is. Men spreekt dan van absolute voch- 
tigheid van de lucht. Voor verschillende doeleinden , o. a. in de 
meteorologie , is echter de absolute vochtigheid minder praktisch en 
drukt men den vochtigheidstoestand liever uit in de z. g. relatieve 
vochtigheid , waaronder verstaan wordt de verhouding tusschen de 
absolute vochtigheid en de grootste hoeveelheid waterdamp , die bij 
de heerschende temperatuur in de lucht aanwezig kan zijn. Neemt 
men b. v. waar dat bij 20o C 14.075 gram water in 1 kubieken meter 
14.075 
lucht is opgelost, dan is die verhouding - - - = 0.82 hetgeen men 
eenvoudiger uitdrukt door te zeggen : de relatieve vochtigheid be- 
draagt 82 percent. In de klimatologie is de relatieve vochtigheid 
een zeer gewichtige factor. Geheel voldoende is zij niet wanneer men 
b. V. wil onderzoeken in hoeverre lucht van een zekere temperatuur 
en een bepaald watergehalte schadelijk voor onzen gezondheidstoestand 
kan zyn. Er is immers nog een zeer groot verschil tusschen lucht 
van 35° C b. v. en een zeer laag gehalte aan waterdamp en lucht 
van lage temperatuur bij groote relatieve vochtigheid. De reeds ge- 
noemde klimatoloog hann geeft daarvan een goed voorbeeld als hij 
schrijft: »Den 14'leii Augustus^ om 2 uur in den namiddag bedroeg 
de luchttemperatuur te Hawari (Oase Kufra , in het hart van de 
Lybische woestgn) 38°.9 C, . . . . de relatieve vochtigheid bedroeg 9 pet.” 
Maar het absolute gehalte aan waterdamp van de lucht was toch nog 
gelijk aan die van de vochtige winterlucht in West-Europa, waarbij 
dan de relatieve vochtigheid 80 — 90 pet. is. 
Ik behoef niet te zeggen , dat bij een zoo hooge temperatuur en 
een zoo geringe vochtigheid als hierboven genoemd is , de uitwerking 
op het menschelijk lichaam een zeer bijzondere is ; zoo b. v. is het 
^ Nauwkeurig: 17.148 gram. 
- Eeu jaartal wordt niet genoemd. 
12 
