206 
DE PHASENLEER. 
lossing een evenwicht tusschen opgelost zwavelwaterstof en zinksulfaat 
en zinksulfide en zwavelzuur en in beide gevallen is de concentratie 
van al die stoffen en de hoeveelheid zinksulfide precies dezelfde. 
Tlhombische en naonoklinische zwavel zijn bij omstreeks 97^^ met 
elkander in chemisch evenwicht; derhalve kunnen bij die tempera- 
tuur beide zwavelsoorten by scheikundige werkingen elkander zoo- 
danig vervangen, dat de reactie in alle opzichten op dezelfde wijze 
verloopt. Hiermede zal deze stelling , een grondbeginsel van de 
phasenleer , voldoende toegelicht zijn. 
Wij hebben gezien, hoe op moleculair-theoretisch standpunt het 
evenwicht werd opgevat als een gelijkheid van de snelheid der te- 
genovergestelde reacties. Op welke wijze formuleert men nu het 
evenwicht in de thermodynamica, waartoe de phasenleer als onderdeel 
behoort? Hier staat men op den grondslag der beide hoofd wetten 
van het arbeidsvermogen. Het is onmogelijk op populaire wyze deze 
vraag volledig en streng te beantwoorden. Wie zulk een antwoord 
wenscht, verwijzen wij naar het werk van prof. bakhuis roozeboom , 
die by dit bewijs uitgaat van stellingen uit de thermodynamica, welke 
zelve niet ontwikkeld worden. Meer uitvoerig vindt men den phasenregel 
afgeleid in het groote »Lehrbuch der algemeine Chemie” van ostwalu 
en streng wetenschappelijk in de ii>Therirvodynamik” van dr. planck. ^ 
Allen echter onderstellen eenige kennis van de differentiaal- en inte- 
graal-rekening. Naar het mij voorkomt, kan men echter op eenvoudige 
wijze wel een denkbeeld geven van den aard en den gang der be- 
wysvoering in deze zaak. 
Zij een lichaam gegeven van de absolute temperatuur T, omgeven 
door een wand , die geen warmte doorlaat en brengen wij er een 
hoeveelheid warmte in, b.v. IV caloriën , waardoor de temperatuur 
niet geacht wordt te stijgen. Dit ware b.v. het geval by ijs van 0® 
(273® absol. temp.). Nu heeft clausius, een nieuw begrip invoerend, 
W 
gezegd , dat de entropie van het lichaam met een bedrag van ver- 
meerderd was. Nemen wij aan, dat de entropie van het licheam — stel van 
W 
ijs van 0° — een waarde nul had, dan zou de totale entropie van 
het water van 0® voorstellen , hetwelk , naar wij aannemen , door den 
aanvoer der W caloriën uit het ijs ontstaan is; T ware dan 273 
T. a. p. , S. 165—169. 
