318 
HET Halve eeuwfeest van het album der natuur. 
natuur ten goede kwam. Gaandeweg kwam er in de meest beschaafde 
landen meer samenhang in het onderzoek en in de eerste helft der 
eeuw werden de gezegende gevolgen daarvan zichtbaar op de mate- 
rieele welvaart , en dientengevolge werd onder de meest ontwikkelden 
meer en meer de behoefte gevoeld om van de vorderingen der natuur- 
studie kennis te nemen. 
Dat omstreeks het midden der vorige eeuw een meer algemeene 
verspreiding van natuurkennis zelfs tot een eisch des tijds was ge- 
worden, blijkt o. a. daaruit, dat, nagenoeg tegelykertpd met de eerste 
aflevering van het Album , in Duitschland die verscheen van Die 
Natur, Zeitschrift zur Verbreitung naturwissenschaftlicher Kenntnisses, onder 
redactie van carl vogt en ROSSMassLER , een tijdschrift, dat volkomen 
hetzelfde doel beoogde. ‘ 
De leiding van het Album was in de beste handen en blpkens het 
ruim dertigtal namen, op de titels van de eerste jaargangen vermeld, 
was de redactie er in geslaagd zich de medewerking te verzekeren 
van velen der destijds meest bekende vaderlandsche natuuronderzoekers. 
Zoo kan het dan ook niet verwonderen, dat het Album binnen weinige 
jaren zich een eervolle plaats veroverd had onder de Nederlandsche 
tijdschriften. 
Hadden de ijverige redacteurs zich aanvankelyk niet als zoodanig 
op den titel genoemd , maar hunne namen bescheiden verscholen 
onder -die hunner medewerkers, van den zesden jaargang af, die 
een nieuwe reeks opende, worden zy op de omslagen vermeld, tege- 
lijkertijd dat het tijdschrift door de toevoeging van het Wetenschap- 
pelijk Bijblad een kleine uitbreiding onderging. 
Een jaar daarna ging het eigendomsrecht van het Album op de 
gebroeders hoitsema te Groningen over. Moet men hieruit afleiden , 
dat het debiet niet aan billijke eischen voldeed, of dat redactie en 
uitgever in meening verschilden over de te volgen richting? Geen 
van beide gissingen is juist. Naar kruseman’s levensbeschrijver meê- 
deelt, was het aantal inteekenaren (2108 voor het Album, 1876 
tevens op het Bijblad) zeer bevredigend, terwijl »tusschen uitgever 
»en redactie een even vriendschappelyke als welwillende verhouding 
^ A. C. KRUSEMAN, (loor J. W. ENSCHEDÉ. Amsterdam, P. N. VAN KAMPEN & ZOON, 
1898, I, bldz. 212. 
Het in den tekst genoemd tijdschrift heeft nu juist opgehouden zelfstandig te bestaan; 
het is vereenigd met Naturwissenschaftliche Wochenschrif t , onder redactie van prof. 
H. POTONIÉ en Dr. F, KOEKEER. 
