WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 
7 
bijgaand ziek zijn en reageeren op tuberculine waren het gevolg; na de slachting 
werden tuberculeuse haarden met sterke neiging tot genezing gevonden. (Een 
schaap, met hetzelfde materiaal geïnfecteerd, stierf na 52 dagen aan acute 
miliair tuberculose). 
9. Kalf; injectie met menschen-tuberculose; bij slachting tuberculose van de 
long met sterke neiging tot genezing. 
Ziehier een reeks proeven, waarbij het steeds gelukte runderen met tuberkel- 
bacillen van den mensch tuberculeus te maken; voorzeker een resultaat,. dat 
geplaatst mag worden tegenover de negatieve uitkomsten der experimenten van 
KOCH en SCHÜTZ. De oude ervaring, reeds van vili.emin en baumgarten, dat 
bij proefdieren een infectie met runder-tuberculose veel heftiger verloopt dan 
een met menschen-tuberculose, wordt door de jong’s proeven ten duidelijkste 
bevestigd, evenals het feit dat de zoogdieren, die men daarop onderzocht, vat- 
baar blijken voor runder-tuberculose. Behalve de. bovengenoemde dieren kreeg 
hij nog positieve resultaten bij honden en een Java-aap ; bij dit laatste dier 
was hij genoodzaakt intraperitoneaal in te spuiten; in 15 dagen stierf het aan 
tuberculose peritonitis, terwijl een grootere contróle-aap, met een kleinere dosis 
rundertuberculose ingespoten, in 12 dagen stierf. Zou nu de mensch op dezen 
regel, van veel gevoeliger te zijn voor runder- dan voor menschentuberculose , 
een uitzondering maken? De jong is overtuigd van niet. Hij meent dan ook, 
dat de eenheid der zoogdieren-tuberculose nog even vast staat als vroeger; slechts 
verschillen in virulentie bestaan, constante morphologische verschillen niet. 
A. s. 
Vervuiling van de rivier de Wolga door het petroleum-vervoer. — Ongeveer 
de helft van het petroleum van Baku wordt met schepen over de Wolga ver- 
voerd. Door lekkaadje gaat onderweg 2 pet. verloren en men heeft berekend dat 
daardoor jaarlijks 75 miljoen liter in de rivier terecht komt. 
Het is gebleken, dat deze verontreiniging schadelijk werkt niet alleen op de 
vischvangst, m. a. w. op de gezondheid der visschen, maar ook op het welzijn 
der naburige bewoners. Door wetenschappelijk onderzoek van Russen werd de 
giftige werking van de naphta en den afval daarvan op mensch en dier voldoende 
aangetoond, doch aanvankelijk meende men dat die dunne, irriseerende huidjes 
die zich hier en daar op de Wolga vormden te onaanzienlijk waren om de vis- 
schen in de diepte te schaden. Doch bij nauwkeuriger onderzoek van de rivier 
tusschen Nyni-Novgorod en Astrakan vond men niet alleen deze vliezen, zelfs 
nog op ^/4 uur afstands van de plaatsen waar de schepen langs gingen, maar 
ook ware stroomingen van een teerachtige massa en zelfs plaatsen waar de om- 
wonenden de naptha afschepten voor privaat gebruik. Voorts komt een deel der 
naptha, dat zich aan allerlei drijvende voorwerpen hecht, met deze in aanzien- 
