88 
DE VENEN IN OÜSTELIJK DRENTHE. 
er meer dan een half uur gaans van het naaste dorp of gehucht , 
moeten langs zeer slechte en modderige wegen de gemeenschap met 
die dorpen of gehuchten onderhouden , wat vooral voor het school- 
bezoek nadeelig is en zijn van vele voorrechten verstoken die 
het leven zelfs nog in onze kleine gehuchten aanbiedt. En toch verkiezen 
zij daar te wonen , omdat de grond , waarvan zy hun bestaan 
moeten hebben , er beter is en bij eene minder kostbare bemesting 
meer voordeelen levert dan zandgrond. De huur- en pachtsommen 
zyn er lager , de aardappelbouw levert voordeelen , die hun werk , 
aan dien vroeger zoo woesten bodem besteed , ruimschoots beloonen. 
Daardoor neemt de trek naar die streken toe en vormen er zich 
nieuwe buurten, die eene vermeerdering van het personeel bij de pos- 
terijen noodzakelijk maken en door kleinhandelaren in verschillende 
artikelen bezocht worden. Vroeger vormde elk dorp of gehucht eene 
schijnbaar afgebakende vereeniging van woonhuizen , een centraalpunt 
waarom zich alles bewoog ; in onzen tijd bestaat die samentrekking niet 
meer , de bevolking verspreidt zich en een deel ervan gaat wonen waar de 
bodem voor de productie van gewassen geschikt is , en het zijn dan vooral 
de moerassen , die in dezen tijd voor zoodanig doel gezocht worden. 
Maar ook de landbouwers in de dorpen kiezen die veengronden 
boven andere uit, om er door eene meer rationeele bewerking meer 
van te halen. Met kracht wordt die bewerking jaarlijks voortgezet 
en reeds heeft de met elk jaar toenemende exploitatie van dit laag- 
veen eene groote wijziging in het Drentsche landbouwstelsel gebracht. 
De veenhak is vervangen door den scheurploeg , waarmede taaie 
gronden worden omgeploegd, die nu tot verrotting overgaan en daar- 
door aan plantensoorten, die er jaren bestonden, het aanzijn ontnemen. 
De in den grond verspreide wortelnetten van planten, als de gagel 
(Myrica gale) , de kruipwilg (Salix repens) en andere, maken dit werk 
vaak zeer lastig , terwijl nog een ander bezwaar bestaat , veroorzaakt 
door het zoogenaamde kienhout , in de groenlanden van Buinen enEksloo 
zoo veelvuldig voorkomende, dat het eene nadere bespreking waard is. 
Van dit houtproduct, reeds een paar malen in ons opstel genoemd, 
vinden wij de overblijfselen overal in de venen verspreid, ’t Zijn die 
van een houtgewas, dat in vroegere eeuwen daar menigvuldig voor- 
kwam en die thans nog tot ons spreken van groote omwentelingen 
in de natuur , van stormen , boschbranden en overstroomingen, welke 
er plaats hadden tijdens den duur van het ontstaan der veenlagen. 
Uit de ligging dier zoogenaamde kienhoutstobben is af te leiden dat 
