264 
UIT DE GKSCHIEDENIS VAN DE HUISFIO ENDEKS. 
hoenders blijkbaar rechtstreeks en reeds in zeer oude tijden uit Azië 
hadden ontvangen , daar zij reeds ten tijde van de eerste Romeinen tallooze 
hoender- en ganzeneieren in broedovens lieten uitbroeden. Aan het 
fokken van eigen of goede rassen schijnen zij echter geen gewicht 
te hebben gehecht, daar het Egyptische hoen ook tegenwoordig 
geen bijzonder te waardeeren eigenschappen bezit. Ons lijkt het 
echter niet waarschynlijk , dat dit volk zoo vroeg hoenders fokte. 
In geen enkele godsdienstige plechtigheid toch komt het hoen voor, 
ook ontbreekt het op de Egyptische gedenkteekenen , wier beeld- 
werken ons zoo getrouw en zoo tot in bijzonderheden het leven en 
het huishouden der Nijldalbewoners aanschouwelijk voor oogen stellen. 
Wij zien daar wel scharen van tamme ganzen, zooals ze van en naar de 
weide gedreven worden , hoe zij en zelfs hunne eieren zorgvuldig 
geteld worden, enz. Nergens echter vindt men hoenders afgebeeld en 
wanneer aristoteles zegt, dat de eieren kunstmatig werden uitge- 
broed en wel in mest , dan werd deze methode waarschijnlijk met ganzen- 
eieren uitgeoefend, daar deze schrijver slechts in het algemeen van 
vogeleieren spreekt. 
De Perzen kenden reeds zeer vroeg het hoen als getemd dier. 
Bij dit volk was het zelfs een heilig dier : de verkondigster van het 
licht. Met het hanengekraai begon gebed en arbeid en elke Pers 
was verplicht een haan te houden. Evenals onze Germaansche voor- 
ouders kenden ook zy een hemelschen haan , die aarde en menschen 
bewaakte en tegen den boozen geest streed. In een Perzisch gebed 
heet het: „Ik prijs den glorierijken vogel, die over de plaats waakt 
waar men slaapt. Wie een paar van deze vogels in reinheid en 
goedheid aan een reinen man geeft, geeft evenveel, alsof hij een 
paleis schonk met duizend zuilen en balken , tien duizend vensters 
en honderdduizend kamers.” 
HOMERUS en HESiODUs (omstreeks 900 j. v. Chr.) maken geen 
melding van de hoenders; wel doen zulks theognis en aristophanes 
(tusschen 400 en 500 v. Chr.). Athenaeus deelt mede, dat volgens 
HERODOTUs de haan uit Perzië naar Griekenland is overgebracht. ^ 
Bij de Grieken was de haan aan aesculaap, den god der genees- 
kunde , gewijd. Schreef men toen aan het vleesch of aan het bloed 
bijzondere geneeskundige kracht toe? ,, Offert,” sprak de beroemde 
socRATEs , ,,een haan, opdat ik geneze!” Maar ook aan den krijgsgod 
’ Darwin : Var. der Huisd, en Ctdtuurpl, 
