DE COLLOÏDAALTOESTAND DER STOF. 
305 
Ook colloïden kunnen elkander uitvlokken. Dit vereischt evenwel , 
dat de deeltjes van electrische ladingen voorzien zyn van tegengesteld 
teeken. Het is bekend, dat men reeds lang kleine hoeveelheden 
ferrichloride toevoegde , om water te zuiveren. Het ferrichloride 
dissocieert zich dan en er ontstaat colloïdaal ijzeroxyde. Bedriegen 
wij ons niet, dan werd deze methode indertijd door prof. gunning 
aanbevolen en te Kralingen toegepast. De deeltjes van het colloïdale 
ijzeroxyde zijn positief geladen en die der in afvalwater zwevende 
stoffen nagenoeg alle negatief. Zij vlokken elkander uit en het water 
kan boven den neerslag helder en schoon afgegoten worden. 
HARDY onderscheidt bij de gels tweederlei structuur, die van open 
netten en van gesloten cellen of blaasjes , de zoogenaamde honigraten. 
In het eerste geval hebben de tot draden of vezels samengevloeide 
en vastgeworden droppels een veelhoekig weefsel als een net gevormd. 
In de mazen van dit net heeft men de vloeistof en in de knoop- 
punten zijn eigenaardige korrels. Het is mogelijk , dat de draden of 
vezels van het net een aaneenschakeling van zulke bolletjes (globulieten) 
uitmaken. De vloeistof is uit deze open netstructuren door geringe druk- 
king (grootendeels met de hand) te verwpderen. Roert men opzettelijk 
korreltjes van een vreemde stof, b.v. van cinnaber, in de massa, 
dan vindt men ze in de knooppunten terug. Zij bepalen door hun 
aantal de knooppunten en daarmede de grootte der mazen. 
De diagonalen van de mazen van het net meten gewoonlijk eenige 
mikrons. De honigraatstructuren vertoonen zich als vaste massa’s, 
waarin blaasjes of cellen zijn uitgehold. Het gespaarde gedeelte vormt 
dan de wanden dier geheel gesloten met vloeistof gevulde cellen. 
Hier is het alleen door een drukking van een groot aantal atmosferen 
mogelijk vloeistof uit den gel te persen. Deze structuur komt dus 
overeen met die van de mikroskopische schuimkamers van quincke. 
HARDY verduidelijkt zijn mededeelingen door toevoeging van een plaat 
met fraaie afbeeldingen van de onder het mikroskoop door hem 
waargenomen structuren , die hij bepaaldelijk door fixeermiddelen 
(voor een deel electrolyten) in hydrosols van gelatine , agar en eiwit 
verkreeg. Als zoodanig gebruikte hij osmiumzuur , sublimaat , 
kaliumbichromaat , keukenzout, formaldehyde enz. Met den microtoom 
maakte hij zijn doorsneden, hardy vond , dat de door verwarming 
niet omkeerbare gels — die van eiwit , kiezelzuur enz. — als regel 
de open net of sponsachtige structuur vertoonden , terwijl de langs 
dien weg omkeerbare — gelatine , agar — gewoonlijk den honigraat- 
20 
