HET ROESTEN ViN HET IJZER. 
359 
zuurgas boven de zoutoplossing — een zekere evenwichtstoestand 
bereikt is , waarin de oplossing evenveel koolzuur-moleculen uit de 
lucht ontvangt, als zij daaraan afstaat. Het ijzer, dat halverwege 
in zoodanige oplossing is geplaatst , wordt derhalve van boven om- 
spoeld door lucht, die behalve zuurstof en waterdamp, ook rijkelijk 
koolzuur bevat en als het niettemin blank blpft, dan moet er nog 
een andere reden zijn waarom bijtende en koolzure alkaliën het 
roesten beletten. 
Er is nog een andere proef van calvert, die op de samengesteld- 
heid van het proces wijst. Als hij namelijk ijzer in water plaatste , 
dat met zuurstof verzadigd was, werd het aangetast (wat niet te 
verwonderen is, daar ook vochtig zuurstofgas eenige werking had) 
doch het roesten geschiedde hierbij onder waterontleding , blijkens 
het vrijkomen van eenig waterstofgas. Doch op deze proef zal ik 
later ierug komen. 
Kort geleden verscheen een nieuwe verhandeling over het roesten 
van ijzer, wederom van een Engelschman : w. r. dunstan. Veel van 
’t geen reeds vroeger werd aangenomen , vond hp door zijne proe- 
ven bevestigd. Met name dat voor het roesten vloeibaar water ver- 
eischte is , wat hierdoor bewezen werd , dat ijzer onveranderd bleef 
niet alleen in droge gassen, (zuurstof, koolzuur en in een mengsel 
van dezen) maar ook in vochtige , mits men zorg droeg dat de 
temperatuur niet beneden het dauwpunt daalde. Overtuigend bewees 
hij voorts dat zuurstof voor het roesten noodig is. Werd ijzer in 
waterstof, stikstof of koolzuur gehouden, die zorgvuldig van zuur- 
stof bevryd waren , dan bleef het ijzer blank , ook wanneer water 
aanwezig was. Doch in verband hiermede is de uitleg zeer bevreem- 
dend , die hij van de werking van ’t koolzuur geeft , waarvan hij , 
evenals calvert, vond dat het versnellend op het roest-proces werkt , 
zonder volstrekt noodzakelijk te zijn. Koolzuur en water — zegt hg , 
later — tasten hij afwezigheid van zuurstof ijzer aan onder ontwik- 
keling van waterstof en vorming van ferro-carbonaat of — bicarbo- 
naat. Is zuurstof aanwezig dan wordt het ferro-zout geoxydeerd. 
Dit is kennelijk in tegenspraak met de bewering dat zuurstof vol- 
strekt vereischte is. 
Nu is het wel waar , gelijk wij reeds gezien hebben , dat fijn ver- 
deeld ijzer in koolzuurhoudend water oplost en dat hierbij water- 
stof ontwikkelt , als de eerst aanwezige zuurstof verbruikt is , doch 
