HET ROESTEN VAN HET TJZER. 
365 
vrije stikstof vereenigen en mitsdien blijft er voor de aanwezigheid 
van ammonia in ijzerroest geen andere verklaring over, dan dat 
ijzerroest die uit de lucht opslorpt. Te verwonderen is dit niet ; 
want hoe weinig ammoniak de lucht ook bevat , met uitzondering 
van den waterdamp , is er niets in de atmosfeer wat poreuze licha- 
men zoo gemakkelijk daaruit kunnen opnemen als ammonia. Voorts 
is hiermede ook in overeenstemming , dat men eveneens in de natuur- 
lijk voorkomende ijzeroxyden ammonia aantreft. 
Eenige opmerkingen over de verschillende wijzen waarop men het 
roesten van ijzeren voorwerpen voorkomt, mogen dit opstel besluiten. 
Het is duidelijk dat dit op tweeërlei manier uitvoerbaar is. Men 
kan namelijk óf aan de lucht, die het ijzer omspoelt, éen of meer 
der bestanddeelen ontnemen , die voor ’t roesten volstrekt noodig 
zijn, of men kan beletten dat het ijzer met de lucht in aanraking komt. 
Het eerste middel schijnt theoretisch fraai bedacht , maar onuit- 
voerbaar. Toch wordt het in praktijk gebracht. Het juk van de fijne 
weegschaal, zooals met name de scheikundigen gebruiken, schommelt 
op den scherpen kant van een prisma van hard staal. Het minste 
roesten daarvan zou de gevoeligheid van het instrument sterk ver- 
minderen. Nu staat de weegschaal in een glazen kast , die onder 
’t wegen gesloten wordt om luchtstroomingen te vermijden. Daar- 
door wordt het eerstgenoemde middel gemakkelijk uitvoerbaar. Men 
plaatst in de glazen kast eenvoudig een bakje , dat ongebluschte 
kalk of sterk zwavelzuur bevat. Door beide stoffen wordt de lucht 
gedroogd (de eerste slorpt ook nog koolzuur op) en roesten daardoor 
onmogelijk. 
De tweede aangegevene wijze wordt intusschen gewoonlijk gevolgd. 
Ijzeren werktuigen, die in blanken staat gebezigd worden, zooals 
messen en wapenen , worden bij tijdelijk niet-gebruik ingesmeerd met 
vet of olie. Naar otto meedeelt zou kwikzalf, die in het militaire 
tuighuis te Brunswijk gebezigd wordt, nog doelmatiger zijn. De 
bescherming berust , naar men begrijpt , hierop dat de lucht afge- 
sloten wordt en , daar vet en water zich niet mengen , geen vocht 
met het metaal in aanraking kan komen. 
Bij het verwen van ijzer , wat vooral voor voorwerpen in de 
buitenlucht gebruikelijk is en het overtrekken met zink en tin be- 
hoeft wel niet te worden stilgestaan. Alleen zij opgemerkt , dat een 
tinbekleedsel het ijzer slechts zoolang voor roesten bewaart als het 
