12 
ELEKTROCHEMISCHE INDUSTRIE 
buskruit in het verre Oosten bij Port-Arthur ontstaan !) vindt wel 
eenige wegen , waarlangs het langzamerhand weder bestanddeel van 
stikstofhoudende voedingstoffen worden kan , maar toch zou het voor 
de menschheid een ontzaglijke vooruitgang zijn , wanneer het gelukte 
fabriekmatig die stikstof meester te worden en te kunnen dwingen 
om voor de vorming van stikstofhoudende stoffen te dienen. 
Eene poging daartoe wordt door de »Atmospheric Products Co” 
gedaan. Opzienbarende geruchten omtrent hetgeen deze fabriek verkreeg 
deden meer dan eens de ronde. Laat ons hier nauwkeurig luisteren 
naar hetgeen Dr. haber van zijn reis mededeelt. Hij is een vertrouw- 
baar man. 
Hij vond de volgende inrichting. In het midden van een rechtop- 
staanden ijzeren cilinder (1.54 M. hoog en 1.23 M. in middellijn) 
staat een spil van staal , die onder de werking van een elektrischen 
motor 500 malen in de minuut ronddraait. Aan deze as zijn 23 koperen 
hulzen , loodrecht boven elkander geplaatst , verbonden ; elke huls is 
verbonden met zes dunne , rechte metaaldraden , die onder hoeken 
van 60° elkander snijden en in een horizontaal vlak gelegen zijn ; 
deze metaaldraden loopen uit in platinadraadjes van ongeveer 0.1 m.M. 
middellijn. Daar de as met de positieve stroomgeleiding verbonden 
is, zijn de uiteinden der 23X6 platinadraadjes de uiteinden der posi- 
tieve pool. Door den buitenwand van den ijzeren cilinder steken een 
aantal korte porceleinen buisjes ; daardoor gaan de metaaldraden , die 
als negatieve polen dienen. Er zijn hiervan zes rijen, waarin 23 van 
de negatieve elektroden liggen. 
Nu wordt bovenaan en onderaan in den cilinder lucht geblazen , 
die (door behandeling met chloorcalcium) gedroogd is. Op het midden 
van de hoogte van den ijzeren cilinder vindt de lucht , waardoor nu 
de elektrische vonken oversprongen , een uitlaat. Een gedeelte van 
de stikstof en de zuurstof van de lucht verbinden zich met elkander 
onder den invloed van deze ontladingen ; de veranderde lucht wordt 
gevoerd in een toren , waarin over stukken steen , eene oplossing 
van natriumhydroxyde naar beneden druppelt , of een toren , waarin 
stukken kalk opgestapeld liggen. Beide, de natronloog en de kalk, 
zullen uit de lucht gevormde stikstofoxyden wegnemen en daarmede 
zouten vormen , die, evenals chilisalpeter , als kunstmest aan den 
grond kunnen worden toegevoegd. 
Wat nu de toekomst van deze onderneming betreft, daarover kan 
Dr. HABER zich nog niet uitlaten. ,,Ik verwachtte een bedrijf,” zegt 
