VRAAGSTUK VAN 1)E OERSTOF. 
43 
ontleed wordt. Maar wie waarborgt ons dat het ijzer zelf ook niet 
ontleed wordt ? Bij de temperatuur van eene elektrische vonk zijn 
geene scheikundige proeven genomen.” 
Verder wijst hij er op dat het spektrum van een element ook bij 
verhooging van temperatuur verandert en dat er eene volkomen 
analogie is tusschen de wijze waarop dat gebeurt en die, waarop het 
spektrum eener verbinding bij verhooging van temperatuur veran- 
dert. Nu weten we in het laatste geval dat dit moet worden toege- 
schreven aan ontleding der verbinding — waarom dan in het andere 
geval niet aan ontleding van het element. ,,De spektroskopische ver- 
schillen tusschen calcium zelf bij verschillende temperaturen zijn 
even groot als wanneer wij van de verbindingen van calcium over- 
gaan tot calcium zelf.” 
Ook in het feit , dat in de spektra van verschillende elementen 
gelijke lijnen voorkomen , vindt lockyer een argument voor het be- 
staan van eenzelfde oerstof in die elementen. 
Eindelijk ontleent hij zijne argumenten ook aan den sterrenhemel. 
De helderste sterren , die de hoogste temperaturen moeten hebben, 
bevatten , zooals uit hun spektrum blijkt , slechts enkele elementen , 
voornamelijk waterstof en magnesium ; minder heete , waartoe ook 
onze zon behoort , hebben meer elementen , maar toch nog alleen 
die van een middelmatig atoomgewicht ; eerst op de nog minder 
heete sterren vindt men elementen met hoog atoomgewicht , zooals 
kwikzilver en zilver, terwijl daarentegen de waterstoflijnen verdwij- 
nen ; de roode , koude sterren eindelijk vertoonen een bandenspek- 
trum , evenals hier op aarde verbindingen doen , die men niet al 
te sterk verhit heeft. 
Lockyer wil hieruit de gevolgtrekking maken , dat de elementen 
gaandeweg ontleed worden , zoodat op de sterren met de hoogste 
temperatuur nog slechts waterstof en magnesium overgebleven zjjn. 
Ik kom nu tot de lezingen van crookes, getiteld : Het, ontstaan der 
Elementen en Meta-elementen. Crookes grondde zijne theorie destijds 
vooral op de onderzoekingen omtrent de z.g. zeldzame aarden. Hij 
noemt b.v. een geval , waarbij de oxyden van drie elementen steeds 
in dezelfde verhouding vermengd in de natuur voorkwamen. Nu is 
het duidelijk, dat men in zulk een geval, wanneer die oxyden moei- 
lijk van elkaar te scheiden zijn , gevaar loopt dit mengsel voor het 
oxyde van één element aan te zien. In dit geval is het nu gebleken , 
dat men met een mengsel te doen had , zegt crookes , maar zou 
