DE PHASENLEER. 
STELSELS MET TWEE COMPONENTEN. 
DOOR 
Dr. J. E. ENKLAAR. 
Die heterogenen Gleichgewichte vom Standpunkte der 
Phasenlehre von Dr. H. W. BAKHUIS ROOZEBOOM, Prof. a/d 
Universitat v. Amsterdam, 2tes Heft. Systeme ans zwei Com- 
ponenten. lster TEIL. Brauuschweig, FRIEDR. VIEWEG & Sohn. 
Het standaardwerk, dat prof. bakhuis roozeboom bezig is te 
schrijven , is voor eenigen tijd weder een stap tot de voltooiing 
genaderd. Een vrij lijvig boekdeel is verschenen — het erster Teil 
van het zweites Heft — waarin het eerste gedeelte van de stelsels 
met twee componenten behandeld wordt. Schrijver dezes besprak het 
»erstes Heft” in dit tijdschrift. 1 11 ) Hij wenscht de aandacht der lezers 
nu bij den inhoud van het » zweites Heft” te bepalen. Te dien einde 
wil hij uit den rijken inhoud een greep doen , die later wellicht door 
een tweeden gevolgd zal worden. 
Tot goed begrip van de zaak ga een korte recapitulatie vooraf. 
Een stofmassa , in al haar deelen homogeen van samenstelling en 
eigenschappen en gelijk van temperatuur en drukking heet een phase. 
Het geringste aantal bestanddeelen , waaruit men haar kan opbouwen, 
heet het aantal der componenten. Water is een phase met één com- 
ponent , een zoutoplossing is er een met twee componenten. Zulk 
een phase kan slechts onder bepaalde omstandigheden blijven bestaan. 
Verhoogt men de temperatuur van water, dan kan het geheel over- 
gaan in damp (een andere phase); verlaagt men de temperatuur, dan 
kan het geheel ijs worden. Elke bepaalde phase heeft haar bestaans- 
voorwaarden. De toestand van »ijs” b.v. vereischt een combinatie 
van bepaalde temperaturen en drukkingen. 
Het is gemakkelijk in te zien , dat de bestaansvoorwaarden van een 
samenstel van meer dan één phase meer beperkt zijn. Bij een tem- 
peratuur van — 2o.5 en een drukking van 1 atmosfeer kan ijs op 
zich zelf bestaan, doch een combinatie van ijs en water als zoodanig 
niet ; het gaat geheel in ijs over. Bij combinaties van temperaturen 
,en drukkingen van — 2o,5 en 336 atmosf., — 5o en 615 atmosf. en — 7°,5 
1 Album der Natuur , Jrtr. 1902 blz. 193 — 213 en 221 — 237. 
11 
