EEN en ander over de vetnderpop. 
217 
te merken. Dit tweemaal overliggen van enkele poppen onder een aan- 
tal andere derzelfde soort, welke na den eersten winter uitkomen, is 
no<? bij verscheidene andere species waargenomen. De oorzaak van 
het verschijnsel is niet bekend, doch voor de soort zelf kan het van 
beteekenis zijn, omdat daardoor paring met individuen van dezelfde 
afkomst wordt tegengegaan en bovendien in jaren van groote sterfte 
tengevolge van klimaatsinvloeden de soort beter in stand wordt ge- 
houden. Het omgekeerde: herhaalde overwintering regel, éénmalige 
overwintering uitzondering komt ook voor. Zoo b. v. bij Saturnia 
Spini Schiff en bij Biston alpinus Sulz, welke laatste het soms tot 
zeven winters brengt. 
Het kleine poplichaam moet derhalve dikwijls een geruimen tijd 
weêrstand kunnen bieden aan de schadelijke invloeden, die het be- 
dreigen. Poppen boven den grond moeten zich weren tegen verdro- 
ging, die onder den grond tegen rotting en alle, tenminste in ons 
klimaat, moeten ongehinderd temperaturen beneden het vriespunt 
kunnen doorstaan, willen zij niet gelijk de Doodshoofdvlinder (Ache- 
rontia atropos L) ten onzent ieder jaar uitsterven. Onderzoekingen 
van iïrachmf.tjew omtrent het weêrstandsvermogen van vlinders als 
rups, pop en imago gaven het volgende resultaat. In een koud lucbt- 
bad daalt de temperatuur van het dier tot gewooniijk — 10° zonder dat 
het bevriest. Tot dit kritische punt van afkoeling gekomen begint 
in het lichaamsvocht het eerste ijskristal te ontstaan en door de 
vrijkomende warmte stijgt de lichaamstemperatuur plotseling tot on- 
geveer — 1°. Bij voortgezette afkoeling gaat de bevriezing van het 
lichaamsvocht door, totdat bij — 4.5° de pop i» den regel geheel ver- 
stijfd is. Bloedsomloop en ademhaling hebben dan beide opgehouden, 
er is geene stofwisseling meer en de pop is dus feitelijk levenloos. 
Dit belet echter niet, dat zij bij verhooging van temperatuur weder 
opleeft uit dezen toestand van anabiose, tenzij men haar voor de 
tweede maal het kritische punt van doorgaans — 10° mocht hebben 
laten bereiken, wanneer geen herleven meer mogelijk is. De pop heeft 
dus in ons klimaat eene ruime kans om onverlet den winter door te 
komen. 
Mag het proces der metamorphose in de pop ook al geruimen tijd 
sluimerend blijven, eenmaal komt het toch weder op gang en gaat 
dan in den regel krachtig door, totdat de imago gereed is. In som- 
mige gevallen blijft deze dan nog wel eens eenigen tijd in de pop- 
huid besloten, doorgaans evenwel wacht zij niet lang om zich een 
