314 
UIT DE GESCHIEDENIS VAN DE DUIF. 
In » Beleg en verdediging van Haarlem in 1572 en 157 3” van 
Dr. Ekama lezen wij: »Toen de stad nu geheel ingesloten was, en 
de wegen nauw bezet waren , zoodat het voor de boden of posten 
hoogst gevaarlijk werd zich buiten de stad te wagen, besloot de re- 
geering tot een ander middel de toevlucht te nemen, waarvan (zooals 
bekend is) de Romeinen reeds met goed gevolg hadden gebruik ge- 
maakt. De duivenpost is reeds zoo menigmalen beschreven, dat het 
niet noodig is hierop terug te komen. Den 8sten Mei zijn de vier eerste 
posten onder bedekking van twintig of dertig haakschutters naar de 
schepen gegaan , deze soldaten maakten alarm op vijands leger, en 
in dien tusschentijd zijn de posten gepasseerd ; zij hadden bij zich 
in een » mandeken” drie of vijf duiven of » doffers”, die de posten 
wederom wezen zouden , want deze zinnebeelden des vredes keerden 
onbezorgd terug naar de plaats waar zij geboren waren of hare 
jongen kweekten. Hoe menigmaal zal de arme Haarlemmer, die de 
gevleugelde boden zag toesnellen, zich de vleugelen dezer dieren toege- 
wenscht hebben om de stad der verwoesting te kunnen ontvluchten ! 
Vier dagen daarna kwam de eerste duif, en den volgenden dag nog 
een duif met een brief, waarin beloofd werd dat er proviand en kruit 
gezonden , en pogingen tot ontzet zouden gedaan worden. Door mid- 
del van de duiven kregen de inwoners meermalen brieven van den 
prins van Oranje, waarin deze de burgers en soldaten aanvuurde om 
toch moed te houden, en hun telkens hoop gaf op ontzet dat echter 
niet geschiedde. 
Dees Boden van de Stadt om Brieven af te draghen , 
Zij brachten Kleynen troost en soberen bescheyt. 
Door een toeval ontdekten de belegeraars deze vliegende briefdra- 
gers ; hetzij dat de duiven vermoeid op den een of anderen boom 
neerstreken om uit te rusten , hetzij dat een soldaat uit louter bal- 
dadigheid een duif neerschoot , en den brief onder de vleugels ont- 
dekte, welke onmiddellijk aan Don Frederik werd overgebracht. Na 
dien tijd werd op de duiven voortdurend jacht gemaakt , en de 
Spanjaarden kwamen daardoor dikwijls meer te weten, dan door de 
spionnen, want, zooals Mendoca zegt, de rebellen hadden er niet 
om gedacht om cijferschrift te gebruiken , of dezelfde tijding aan ver- 
scheidene duiven toe te vertrouwen. Men begon nu ook gemeenschap 
te onderhouden door met vuren en vlaggen seinen te geven , want 
toen den 25 sten de vierde of laatste vliegende post met een briefje 
was binnen gekomen , werd dit ’s avonds aan de prinsgezinde vrien- 
