8 
WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 
coccidium stegomyiae werd door anderen echter ook geheel buiten verband met die 
ziekte aan getroffen. Het virus, dat mikroskopisch niet in het bloed, hoewel dit 
in de eerste dagen der ziekte stellig de drager van het virus is, gevonden wordt, 
passeert het filter Berkefeld en Chamberland merk F , maar schijnt door merk 
B teruggehouden te worden. Reed c.s. konden met 1,5 c.c. Berkefeldfiltraat van 
bloedserum de ziekte verwekken; het bloed dezer zieken bleek bij inenting reeds 
in kleine hoeveelheid weder virulent te zijn. Dus was uitgesloten dat enkel een 
toxine het filter gepasseerd was, waartegen ook pleit dat het bloed bij verhitting 
op 55° reeds in enkele minuten zijn virulentie verliest. Contact-infectie heeft 
niet plaats bij gele koorts. Merkwaardig is de immuniteit van sommige plaatsen 
midden in een gelekoorts-streek , b.v. van Mexico en Pueblo (2000 M), niet ver 
van Vera-Cruz , en van Petropolis (800 M.), een half uur sporens van Rio Janeiro. 
De Stegomyia komt in Petropolis en over ’t algemeen op plaatsen hoogcr dan 
400 M. boven de zee gelegen in Brazilië niet voor. 
Prophylactisch trad crawford gorgas te Havanah tegen de muggenplaag op. 
Elke aangetaste werd terstond geïsoleerd , het besmette huis en zoo noodig ook 
de naburige en de erven onder handen genomen, de muggen uitgeroeid en de 
broedplaatsen opgeruimd of met petroleum overgoten. Terwijl in October 1900 
ruim 300 personen werden aangetast, deed zich in 1901 geen enkel geval in die 
maand voor en trad de ziekte dat jaar slechts sporadisch op. Ook over 1902 
luidden de berichten gunstig. (C. eijkman, Onzichtbare smetstoffen. Geneesk. Bh, 
XI, VI, 120, 1904). a. s. 
DELFSTOFKUNDE. 
Helium in vloeispaath uit Groenland. — Jül. thomsen heeft een vloeispaath 
van Groenland, dat zeldzame aardmetalen bevat, op helium onderzocht. Bij 
verhitten geeft het opmerkelijke gloei- verschijnsels en ontwikkelt, per kilo, 
800 cM 3 gas, waarvan 715 C0 2 (afkomstig van bijgemengd ferrocarbonaat) en 
24 — 27 cM 3 helium. De rest \an ’t gas bestaat uit H, CO en koolwaterstoffen. 
Behandelt men ’t mineraal eerst met HC1 , HN0 3 , H 2 S0 4 of gesmolten bijt. kali , 
dan ontwikkelt het bij verhitten slechts 41 — 42 cM 3 koolzuurvrij gas, waarvan 
de hoeveelheid helium nog steeds 24 — 27 cM 3 uitmaakt. Als derhalve dit element 
er gebonden in voorkomt, moet die binding een stevige zijn. 
Andere mineralen uit Groenland, die zeldzame aarden bevatten, steenstrupiet , 
eudialyt en een silikaat uit Ivigtut, ontwikkelen wel veel gas, maar dit is 
geheel vrij van helium. 
Ook een blauw fluoresceerend groene vloeispaath uit Engeland bevatte dit 
element niet. ( Chem . Centr-Bl., 1904, II, 147). 
R. S. TJ. M. 
