W ET EN SC H A PPELTJ K BIJ B L AD . 
21 
microscoop worden zij weer geplant en bewortelen zij zich. Men kan dus nu de 
mannelijke gedeelten van een soort met de archegoniumdragende stukken eener 
andere soort bijeen planten en door overvloedig water de bevruchting bevorderen. 
In vele gevallen is het daartoe noodig beide soorten niet te gelijk te zaaien 
maar zóó, dat de prothalliën te gelijk bloeien. De lastige, alles verstikkende 
Oscillaria’s doodt men, door de potten of schotels met de aarde of het veen 
vooraf in kokend water te steriliseeren , terwijl men slechts met uitgekookt 
water begiet of bevochtigt. ( Allgern . Bot. Zeitschrift. , 1904- , N°. 78). d. v. 
Horizontale wortelstokken en bollen bezitten in het algemeen het vermogen 
om hun niveau onder den grond te regelen. Hetzij door samentrekking en ver- 
korting der wortels, hetzij door krommingen van het rhizoom , begeven zij zich 
omlaag en door opwaartskromming of het maken van zich verlengende geledingen 
onder de knoppen kunnen zij een hoogeren stand hernemen. Gebrek aan zuurstof 
en aan licht schijnen daarbij de voornaamste prikkels te zijn. Over de onder- 
zoekingen van rimbach over deze verschijnselen is in dit Bijblad meer dan eens 
bericht. Massart, die hen opnieuw aan een nauwkeurige studie heeft onderworpen, 
geeft een overzicht over een paar honderd gevallen. Daaruit blijkt, dat er 
planten zijn, die dit regelend vermogen ten eenen male missen, zooals de 
Bryonia , andere die óf alleen omhoog óf alleen omlaag kunnen kruipen , terwijl bij 
de overigen zeer dikwijls deze beide vermogens in verschillende organen of door 
van elkander onafhankelijke eigenschappen bewerkt worden. Soorten die zich 
niet kunnen opheffen, maar onder een laag grond van 10 c.M. dikte sterven, zijn 
b.v. Carex arenaria, Anemone Pulsatïlla , Origanum vul gare , Plantago lanceolata , enz., 
terwijl vele andere niet omlaag kunnen gaan als zij van de bedekkende lagen 
beroofd worden. De contractie der wortels trekt de planten alleen omlaag en , 
daar zij zeer algemeen is , is een verschillend mechanisme voor beide bewegingen 
ook een iTiterst gewoon verschijnsel. Ar um maculatum gaat omhoog door kromming 
van het rhizoom, Ornithogalum umbellatum door buiging der knoppen, Ranunculus 
bulbosus door verlenging der internodiën , Valeriana officinalis door middel \an de 
plaats der zijknoppen ; deze allen gaan alleen door wortelcontractie omlaag. Daar 
zeer talrijke der door massart te Brussel onderzochte soorten ook bij ons inheemsch 
zijn, verdient zijne verhandeling voor de biologische studie van ons vaderland 
ten zeerste aanbeveling. (Buil. Jardin bot. Bruxelles , 1908 , I, 4). D. V. 
P H Y S I O L O G IE. 
Isoleering en celdeeling. — jolly, steunende op de waarneming dat van 
het lichaam losgemaakte organen, weefsels en cellen nog langen tijd onder 
gunstige omstandigheden kunnen voortleven, ontdekte dat van het lichaam ge- 
isoleerde cellen zich ook nog kunnen deelen. Bij Triton vond hij, dat uit het 
hart opgevangen roode bloedlichaampjes na 8 tot zelfs 15 dagen mitosen ver- 
