26 
WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 
dat Amerika voornemens was expedities uit te zenden naar Labrador, Spanje en 
Opper-Egypte. 
Naar aanleiding hiervan besloot de vergadering eene commissie te benoemen 
die zou aanwijzen, welk deel Frankrijk zou nemen aan het waarnemen van den eklips. 
Het is vrij zeker dat het voornaamste werk van deze commissie zal zijn het 
programma vast te stellen van de waarnemingen, die in Algerië en Tunis zullen 
worden gedaan, door welke landen de lijn der totaliteit gaat. {La Nature , 
November 17, bladz. 60.) v. d. V. 
NATUURKUNDE. 
Over de beteekenis der oppervlaktespanning in het organisme — L. Traube 
( Berichte der Leutsch. pkys. Gesellschaft 2 p. 326, 1901). 
Traube verdedigt de stelling, dat de snelheid waarmede stoffen door osmose 
in cellen dringen, bepaald wordt door de oppervlaktespanning en door de inwen- 
dige drukking der vloeistoffen. 
Stoffen, die opgelost in water (zouten, rietsuiker, enz.) in het algemeen niet 
door de levende cellen dringen, verhoogen de oppervlaktespanning en de in- 
wendige drukking van het water. 
Stoffen, zooals glycerine , glycol , acetamide, die langzaam het protoplasma door- 
dringen , verlagen de oppervlaktespanning van water in geringe mate. 
Stoffen eindelijk, zooals gewone alcohol, esters, vetzuren, enz. die snel in- 
dringen, verlagen de oppervlaktespanning van water in sterke mate. 
„Het verschil der oppervlaktespanningen (de oppervlaktedrukking) is dus de 
drijvende kracht bij osmotische processen. Van de grootte dezer kracht hangt af, 
of en met welke snelheid de osmotische drukking ontstaat. Zij is daarmede 
geenszins identisch , 1 en is als nieuwe bewegende kracht voor menigvuldige 
verschijnselen in het organisme zonder twijfel van groote beteekenis.’' 
Wanneer twee vloeistoffen door een membraan (met nauwe capillaire 
wanden) gescheiden worden, dan dringt door het membraan die vloeistof, 
wier oppervlaktespanning het kleinst is. Wordt het membraan weggelaten , 
dan geldt nog hetzelfde. Niet het zout of de zoutoplossing diffundeert in het 
water, maar het water diffundeert in de zoutoplossing. Deze opvatting der 
diffusieverschijnselen komt traube vooral belangrijk voor met het oog op con- 
centratieveranderingen in het organisme. 
Ook volgt daaruit een nieuwe theorie der oplosbaarheid. 
Aethylalcohol en water zijn „niet mengbaar’’ met elkander, maar aethyl- 
alcohol, dat geringer oppervlaktespanning heeft, „is oplosbaar” in de vloei- 
i Voor aequivalente en isotonische oplossingen is de oppervlaktedrukking meest zeer ver- 
schillend, heeft dikwijls ook een verschillend teeken. 
