OVER HET ROOKLOOS KRUIT. 
41 
naar schietkatoen als papier als eene brij werd bewerkt , zoodat het 
in volkomen gelijkmatige korrels van willekeurigen vorm en grootte 
kon worden verkregen. Maar ofschoon betrekkelijk zwakke ladingen 
dikwijls aan den kogel eene buitengewoon groote snelheid gaven , 
zonder dat het geweer zelf daarvan schade onderging , het was on- 
mogelijk de voorwaarden volkomen vast te stellen , die eene volstrekte 
veiligheid waarborgden. 
Bij de bereiding van het rookloos kruit is men voornamelijk in 
deze richting voortgegaan. Het schietkatoen wordt met kamfer samen- 
geperst tot eene kneedbare massa (celluloid) of het wordt in de eene 
of andere vloeistof opgelost , totdat het daarmede eene min of meer 
geleiachtige massa vormt. In sommige fransche , engelsche , duitsche 
en belgische fabrieken wordt daartoe ook azijnaether en aceton gebruikt. 
De geleiachtige vloeistof kan gemakkelijk vermengd worden met vaste 
oxydeerende stoffen en blijft dan nog altijd kneedbaar genoeg om 
in vellen uitgespreid, in vormen geperst, tot buizen, draden of 
staafjes uitgetrokken te worden. Laat men vervolgens het oplossings- 
middel verdampen , dan blijft eene hoornachtige stof achter , die in 
stukjes van de gewenschte grootte kan worden verdeeld. 
Eene tweede stof, die bij de bereiding van rookloos kruit heeft ge- 
diend , is het ammoniumnitraat of de salpeterzure ammonia , eene stof aan 
hen , die een cursus over scheikunde hebben gevolgd , althans daardoor 
eenigszins bekend , dat het bij verhitting het lachgas van davy geeft. Wat 
zijn aard betreft , moet het vergeleken worden met salpeter of kalium- 
nitraat; terwijl dit laatste dient om de verbranding van de zwavel 
en de houtskool uit het buskruit mogelijk te maken , kan het am- 
moniumnitraat ditzelfde doen en bovendien , daar het kalium van het 
salpeter hier door stikstof en waterstof vervangen is , in plaats van 
vaste kaliumhoudende stoffen , die den zichtbaren rook vormen , on- 
zichtbare gassen (stikstof en waterdamp) voortbrengen. Krachtens dit 
vermogen zou het niet alleen het salpeter uit het gewone buskruit 
maar ook een gedeelte van de zwavel en de houtskool of van een 
van beiden kunnen vervangen. 
Heeft dus het ammoniumnitraat veel in zijn voordeel om een be- 
standdeel van rookloos kruit te kunnen zijn , de eigenschap , dat het 
aan de lucht spoedig vochtig wordt, neemt veel van dit voordeel 
weg. Twee pogingen , beide in Duitschland gedaan , worden door abel 
genoemd. Betrekkelijk kort geleden werd door p. gaus een mengsel 
van houtskool , salpeter en ammoniumnitraat aangeprezen ; het beant- 
