46 
DOODSPIJLEN. 
schreven worden , die van de wond uit door het lichaam verspreid 
wordt. Dezelfde bacterie werd bij verschillende op deze wijze gedoode 
walvisschen aangetroffen. 
Deze methode van walvischvangst was reeds in de twaalfde eeuw 
in gebruik ; een bisschop van Bergen , wien een deel van den buit toe- 
kwam , heeft hierover een bericht nagelaten. Een oude sage wil , 
dat een doodspijl alleen uit oud ijzer kon gesmeed worden , en liefst 
moest dit ijzer van oude kerkramen of kerkdeuren afkomstig zijn. 
Kleurde de vlam van het smidsvuur zich blauw bij het gloeien van 
het ijzer , dan wist men , dat het geschikt was om er doodspijlen 
van te smeden. Doch de bacteriologie heeft ook hier reeds de poëzie 
op de vlucht gejaagd. De visschers zijn al zoo wijs geworden , dat zij 
gehoord hebben van een zeker soort insecten , die hun pijlen tot 
doodspijlen maken zouden , en zij schamen zich nu een weinig over 
de oude sage , waaraan zij toch eigenlijk nog wel gelooven in het 
diepst van hun hart. 
Ondertusschen zijn nadere onderzoekingen af te wachten , welke 
wellicht het onderstelde verband met de genoemde veeziekte zullen 
bevestigen , en misschien verschillen zullen aan ’t licht brengen , 
welke , door de eeuwen lang voortgezette cultuur der bacillen van 
walvisch in walvisch, ten opzichte van hun virulentie kunnen zijn 
ontstaan. ( Bacter . Centralbl. VII , N°. 9). 
h. p. w. 
