DE ALCHYMIST DER NEGENTIENDE EEUW. 77 
zilver , uit koper , uit andere metalen te maken. En wie zou daar- 
naar niet luisteren ? 
In vergelijking met zijne voorgangers spreekt de heer tiffereau 
verstaanbare taal; bij hem geen » azijn der wijzen”, geen »kwik der 
philosophen geen prima materia , die den menschen voor altijd ge- 
sloten blijft , en geen secunda materia , waarvan zij de eigenschappen 
kunnen bestudeeren , geen »geest” van het goud , geen allegorische 
samenspraken tusschen Yenus (de godin van het koper) en Mercurius 
(den god van het kwik) , niets van dat alles. De grond , waarop hij 
staat en waarop zijne kasteelen zich in de lucht verheffen , is de 
voorstelling , die waarlijk niet hem alleen toebehoort , dat alle grond- 
stoffen in wezen één zijn. Deze wijsgeerige opvatting is volgens »den 
alchymist der negentiende eeuw” één met de stelling, dat de grond- 
stoffen door eenvoudige scheikundige bewerkingen in elkander kunnen 
worden omgezet. Een natuurphilosoof behoeft maar uit de verte te 
zinspelen op de mogelijkheid van de eenheid der stof, of hij wordt 
op zijn minst tot de adepten of leerlingen in het vak gerekend ; 
spreekt hij zijn vermoeden in iets minder zwakke woorden uit , hij 
ontvangt van de hedendaagsche alchjmisten den ridderslag. William 
THOMSON, VON HELMHOLTZ , DUPRE , FREMY , CHOOK ES , BERTHELOT Zijn 
huns ondanks beoefenaars van het groote werk en worden als bond- 
genooten beschouwd. Jammer alleen , dat de vriendschap niet weder- 
keerig is! Het groote onderscheid tusschen beide partijen is, dat de 
genoemde natuurkundigen de omzetting der grondstoffen in elkander 
a priori niet onmogelijk , maar op grond van de ervaring van eene 
eeuw voor hoogst onwaarschijnlijk achten : terwijl de heer tiffereau 
en zijne medestanders de proef op de som beweren geleverd te hebben 
en kunstmatig bereid goud aan belangstellenden vertoonen. 
Vergelijken wij hem nog eens met goudzoekers uit vroegere tijden, 
dan heeft hij boven deze laatsten weder dit voor, dat hij van zijne 
proefnemingen een duidelijk en uitvoerig verslag geeft , zoodat deze 
herhaald kunnen worden. Verscheidene malen zou de proef zijn ge- 
lukt, maar de opbrengst blijft gering en is tot eenige grammen be- 
perkt ; op grooter schaal zouden de proeven moeten worden herhaald , 
doch dan vereischen zij te groote onkosten voor den betrokken per- 
soon en daarom roept hij de medewerking van anderen in. Het kapitaal 
heeft nog geen vertrouwen in de zaak gesteld en geen proefnemingen 
op groote schaal mogelijk gemaakt. Tiffereau vond tot nog toe niemand , 
die den inzet wagen wilde; zijne jaren klimmen sterk, het belang 
