146 
DE KULTUURTUIN TE TJIKEUMEUH. 
Wanneer men te Buitenzorg , na de zoogenaamde Roode brug ge- 
passeerd te zijn , dadelijk rechtsaf slaat , bereikt men , na eenige 
oogenblikken tusschen kleine Europeesche woonhuizen te zpn door- 
gegaan , het kerkhof, waar de weg zich in tweeën splitst; den weg, 
die naar het krankzinnigengesticht voert, laten wij links liggen en 
wandelen langs een aantal vrij nieuwe woningen van welgestelde 
Europeanen , gedeeltelijk ook door eenige aanplantingen van klapper- 
boomen en tapiocca heen , tot wij na een kwartier het punt bereiken 
waar de kultuurtuin begint in een gedeelte van Buitenzorg , dat den 
naam Tjikeumeuh draagt. De kultuurtuin is een stichting van den 
vorigen directeur van ’s Lands Plantentuin , dr. scheffer , en was in 
den eersten tijd van zijn bestaan verbonden met de sedert opgeheven 
landbouwschool. Al is het te betreuren, dat de regeering in 1884 
besloot tot opheffing van deze laatste en niet liever getracht heeft 
door een reorganisatie deze voor den inlander zoo nuttige inrichting 
in stand te houden , toch heeft de kultuurtuin er zeker bij gewonnen , 
dat hij nu niet meer voor nevendoeleinden gebruikt wordt. 
In den kultuurtuin worden zooveel mogelijk alle nuttige planten 
van de tropen in een aantal exemplaren gekweekt. Daardoor is de 
tuin in staat aan particulieren en ambtenaren , die daartoe een 
aanvrage doen , kosteloos zaden en stekken van elk van deze planten 
te verstrekken , wat natuurlijk vooral voor nieuwe kultuurplanten 
van groot belang is , maar wat toch ook nog met de oudst bekende 
plaats heeft. In de verstrekking van deze zaden en stekken huldigt 
de tegenwoordige directeur van ’s Lands Plantentuin een ruime op- 
vatting, zoodat hij ze ook verzendt buiten onze koloniën, o. a. aan 
de » Deutsche Neu-Guinea Compagnie” en aan planters op Noord- 
Borneo en in de Straits Settlements , iets , waaraan de Engelsche 
tuinen , zooals die te Singapore , een voorbeeld konden nemen. Dat 
de hoeveelheid verstrekte zaden en stekken zeer belangrijk is en jaar- 
lijks toeneemt, blijkt uit de volgende opgaven van de jaren 1882 
en 1889 ; in 1882 werden deze aan ongeveer 50 personen en in ’89 
aan + 250 personen in Ned.-Indië verstrekt, terwijl het aantal ver- 
zendingen gedurende die jaren toenam van ongeveer 60 tot boven 
de 500; men houde hierbij in het oog, dat elke verzending dikwijls 
meer dan één plantensoort, en van deze soort altijd een aantal exem- 
plaren bevat. Het doel van den kultuurtuin is verder te onderzoeken , 
welke nuttige planten gekweekt kunnen worden in een klimaat als 
dat te Buitenzorg , en vooral er voor zorg te dragen , dat nieuwe 
