DE DRTE AGGREG ATI E- TOESTAM DEK . 
191 
komen luchtledig. De aetherdamp , die zoolang hij niet verzadigd was 
nog eenige veerkracht ontwikkelde , verliest die geheel , zoodra hij zijn 
punt van verzadiging voor de heerschende temperatuur bereikt. Een 
dieper indompelen van de buis, een sterker samenpersen dus van de 
ruimte , heeft niets anders ten gevolge , dan dat de hoeveelheid vloei- 
bare aether daarboven vermeerdert; heeft eindelijk de top van de 
buis die bereikt , is dus alle damp tot vloeistof gecondenseerd , dan 
eerst wordt de kwikzuil met de buis naar beneden gedreven. 
Maar moeten wij nu om deze reden tusschen dampen en gassen 
een scherpe grenslijn trekken , in dien zin dat gassen zijn volkomen 
veerkrachtige stoffen , dampen daarentegen stoffen , wier veerkracht bij 
een bepaalde temperatuur slechts tegen een bepaalde drukking be- 
stand is? In den aanvang dezer eeuw dacht men er nog wel zoo 
over ; men onderscheidde toen scherp in permanente gassen en niet 
permanente of dampen. Maar de eeuw was nauwelijks verstreken, toen het 
aan davy en aan faraday gelukte, cyan , zwavelwaterstof, zwavelig- 
zuur , chloor , koolzuur en nog andere stoffen , die men steeds voor 
permanente gassen had gehouden , in vloeistoffen te veranderen , door 
die in sterke , gebogen glasbuizen te ontwikkelen tot zij door hunne 
eigene spanning zich condenseerden. Van het laatstgenoemde werden 
zelfs door thilorier onmiddellijk , dat wil zeggen door aanwen- 
ding van een drukking van 36 atmosferen bij eene verkoeling tot 
0° C. , groote hoeveelheden verdicht; en moge ook aanvankelijk deze 
wijze van handelen niet van gevaar zijn ontbloot geweest , ja zelfs 
tot persoonlijke ongelukken aanleiding hebben gegeven , door natterer 
is een toestel uitgedacht, die thans door lenoir en fokster te Weenen 
wordt geleverd , waarmede zonder gevaar zóó groote hoeveelheden 
vloeibaar koolzuur worden gefabriceerd , dat deze een handelsartikel 
is geworden , waarvan de bier-industrie een dankbaar gebruik maakt. 
Zoo verplaatste zich de grenslijn tusschen permanente en niet-per- 
manente gassen , met de ontwikkeling van wetenschap en techniek , 
voortdurend meer in de richting der laatsten , totdat zuurstof, stik- 
stof en waterstof alleen aan de eene zijde daarvan overbleven. Maar 
de onderzoekingen van regnault gaven aan het vertrouwen op de 
permanentie van deze een gevoeligen knak , toen daaruit bleek hoe 
ook zij , reeds bij eene drukking van één atmosfeer en een temperatuur 
van 4° C. , merkbaar van hunne veerkracht inboeten. Die grens viel 
bijna geheel weg toen het aan cailletet te Parijs en aan pictet te 
Genève bijna gelijktijdig — den eenen op den löden, den anderen op 
