200 BENIGE GEVALLEN VAN SYMBIOSE IN HET PLANTENRIJK. 
met gefiltreerd en gedestilleerd water. Voorts werden de potten in 
water geplaatst en met stolpen overdekt , zoodat ze volkomen geïsoleerd 
waren. Toch bleken bij de meeste planten , toen ze zekere grootte 
bereikt hadden , domatiën te ontstaan , die door mijten bewoond toerden. 
Lundström wist dit eerst niet te verklaren, totdat hp bemerkte, dat 
reeds in de zaden of vruchten verblijfplaatsen voor mijten of hare eieren 
gevonden worden. Bij de linde b. v. is daartoe binnen de harde vrucht- 
huid een bepaalde holte, waarin zich steeds een of twee mijten op- 
houden ; bij andere planten is het de verwelkte kelk , die haar een 
schuilplaats aanbiedt, enz. Wanneer lundström er in slaagde , de dieren 
hieruit te verwijderen (wat evenwel veelal niet mogelijk was zonder 
de zaden te dooden) , dan bleken de jonge planten , die er uit ont- 
stonden , vrij van mijten te zijn. 
Omtrent de symbiose van eencellige wieren met verschillende lagere 
dieren vindt men uitvoerige mededeelingen in het bovengenoemde 
opstel van dr. j. ritzema bos. Ik kan die dus hier met stilzwijgen 
voorbijgaan, om mij te wenden tot een laatste geval van symbiose 
tusschen planten en dieren , dat evenwel nog eenigszins twijfelachtig is. 
Zooals bekend is , leven er in zee vele dieren , die des nachts een 
min of meer helder licht verspreiden. Hiertoe behoort o. a. de boor- 
mossel ( Pholas ), die door middel van haar schelp gaten boort in hout 
of steenen. Evenals de meeste tweekleppige weekdieren , bezit dit 
dier een zoogenaamde sipho , dat is een buis , waardoor water en 
voedsel worden opgenomen en later weer afgegeven. In deze sipho nu 
vond raphael dubois in 1888 een bepaalde bacteriënsoort, door hem 
Bacillus Pholas genaamd, die licht geeft als men haar kweekt in een 
bouillon, vervaardigd uit de phosphorescee rende weefsels van het 
levende dier. In het slijm, afgescheiden door den mantel van Pelagia 
noctiluca , een in de Middellandsche Zee voorkomende , lichtgevende 
kwal , vond dubois een dergelijk organisme , waaraan hij den naam 
gaf van Bacterium Pelagia. Alleen bij aanwezigheid van bepaalde che- 
mische stoffen geven deze bacteriën licht. Deze stoffen worden waar- 
schijnlijk door de genoemde organen der dieren afgescheiden. Nu is 
het bekend, o. a. door de onderzoekingen van beijerinck , dat in het 
zeewater overal lichtgevende bacteriën voorkomen , wier lichten door 
bepaalde chemische stoffen zeer bevorderd wordt. Is het nu voor een 
zeker dier voordeelig , licht te kunnen geven — wat nauwelijks be- 
twijfeld kan worden — dan laat het zich denken , dat het daartoe 
organen bezit , die gunstige voorwaarden aanbieden voor de lichtende 
