202 BENIGE GEVALLEN VAN SYMBIOSE IN HET PLANTENRIJK. 
naar ’t schijnt zeer afkeerig zijn van veie Blauwwieren , waarschijnlpk 
omdat die een looizuur bevatten. Dit nu bevat Azolla niet en het is 
voor haar dus voordeelig, de Anabaena te huisvesten. 
Ook bij landplanten heeft men blauwwieren gevonden en wel voor- 
eerst in de wortels der Cycadeeën. Aan den pen wortel en zijn takken 
ontstaan afzonderlijke takjes, die één tot twee maal vorksgewijs ver- 
takt zijn en aan ’t uiteinde gezwollen. Hierin bevindt zich nu dikwijls , 
schoon niet altijd , tusschen de cellen een blauwwier , Nostoc genaamd ; 
wanneer dit aanwezig is, groeit binnen de schors een parenchymlaag , 
die in de wortels zonder Nostoc niets bijzonders vertoont, uit tot een 
soort van gewelf, dat door balken gedragen wordt, zoodat met elkaar 
communiceerende holten ontstaan. Deze nu worden bewoond door een 
groote hoeveelheid van de genoemde Nostoc. 
Voorts heeft men een dergelijk wier aangetroffen in holten van 
bijzonderen bouw bij sommige levermossen , en eindelijk zeer algemeen 
in den wortelstok van Gunnera scabra, een prachtplant uit Amerika, 
die veel in tuinen gekweekt wordt en oppervlakkig gezien op een 
reusachtige Rhabarber gelijkt. 
Een uiterst algemeen geval van symbiose (tusschen wieren en schim- 
mels) treffen wij aan bij de Lichenen of Korstmossen. Ook hieromtrent 
kan ik echter weer verwijzen naar het opstel van Dr. ritzema bos. 
Hetzelfde geldt van de zoogenaamde mycorrhiza , waarover een opstel 
van dien schrijver voorkomt in het » Album der Natuur” van 1886, 
blz. 434. Gaan wij thans over tot een ander , niet minder belang- 
wekkend verschijnsel. 
De vrije stikstof der lucht , hoe overvloedig ook aanwezig , kan door 
de planten niet worden geassimileerd. Dit is volkomen bewezen door 
de uitvoerige proeven van boussingault. Hij bepaalde het stikstofge- 
halte van een of meer zaden en zaaide daarna andere , die zooveel 
mogelijk in gewicht en verdere eigenschappen aan deze gelijk waren, 
uit in een bloempot met uitgegloeiden puimsteen , waaraan de noodige 
elementen , behalve stikstof, in geschikte verbindingen waren toegevoegd. 
Verder werd er voor gezorgd dat de bloempot en het tot begieten gebezigde 
water geen spoor van stikstofverbindingen bevatten , terwijl de proef 
plaats had in een glazen vat , waarin ammoniakvrije lucht werd toe- 
gelaten. Na afloop der proef werd dan het stikstofgehalte der plant 
met dat van het zaad vergeleken en bleek daarvan niet meer te ver- 
schillen , dan uit onvermijdelijke fouten in de proef te verklaren was. 
