260 
DE HERMANNSHÖHLE BIJ RÜ BELAND IN DEN HARTZ, 
worden. De grotten bij Rübeland bevinden zich in kalksteenrotsen,’ 
die indertijd in den vorm van een groot koraalrif zijn ontstaan. In 
den eersten tijd van hun bestaan door den oceaan overdekt , zijn deze 
rotsen opgestuvvd tot ver boven het watervlak der zee. Van dat 
oogenblik af begon haar verval ; het met koolzuur uit den dampkring 
beladen water dringt door spleten en scheuren naar beneden ; de lagere 
plantenwereld drijft hare dunne wortelvezelen als dunne wiggen naar 
binnen , zaden van beuk en den , door den wind of door de vogels 
uitgestrooid, ontkiemen en schijnbaar zonder steun hangen de boomen 
later in de flanken van den reus; de levende natuur maakt het zoo- 
doende aan het water gemakkelijker in het inwendige door te dringen 
en zoo spannen tal van oorzaken samen om de kalksteenrots van 
hare hoogte terug te brengen. Komt het water in aanraking met op- 
losbare stoffen , en hier vindt het koolzuurhoudend water koolzure 
kalk, dan wordt de berg uitgeloogd. Dat hierdoor de samenhang tus- 
schen de verschillende deelen van het geheel kleiner wordt, dat berg- 
stortingen er misschien het gevolg van kunnen zijn , ligt voor de hand. 
Hier bepalen wij ons bij de gevolgen van het feit, dat de vloeistof, 
die door den berg naar beneden sijpelt , eerst koolzuurhoudend water 
is en langzamerhand eene oplossing van dubbelkoolzure kalk wordt. 
Wij luisteren thans weder naar dr. kloos , om van hem te hooren, 
wat er aangaande de vorming van den druipsteen in de Hermannshöhle 
te zien valt. Wanneer de oplossing van de dubbelkoolzure kalk den 
bovenwand van eene grot heeft bereikt en in droppel bij droppel daar 
blijft hangen , verdampt langzamerhand een gedeelte van het water en 
van het koolzuur ; over het ongeveer half bolvormig oppervlak van den 
droppel vormt zich een uiterst dun vliesje van onoplosbare koolzure 
kalk , die hier uit kleine rhomboëders van kalkspaat is gevormd. Terwijl 
de verdamping voortgaat door de poriën in dezen dunnen wand , die 
daardoor iets dikker wordt , wordt ook van boven af uit het gesteente 
de zeer langzame aanvoer van vocht niet gestaakt. Het oogenblik nadert , 
waarop de droppel te zwaar wordt om aan den bovenwand te kunnen 
blijven hangen ; aan haar benedeneinde wordt de dunne schaal van 
kalkspaatrhomboëders doorbroken en laat zij een gedeelte der vloeistof 
door , dat naar beneden valt. 
Er is nu een klein ringetje gevormd ; doch dit is zeer broos , volkomen 
doorzichtig en heeft eene middellijn van 5 a 6 m.M. Het is de aanvang 
van een stalahtiet. Gaat de geregelde aanvoer van vocht voort en be- 
weegt de droppel zich niet langs den bovenwand der grot , dan ver- 
