IETS OVER DEN RIJN EN ZIJN VULKANEN. 
267 
men den Rijn, ver stroomop en stroomaf, kan zien blinken in den 
zonneschijn. Binnen een half uur zijn wij boven en voor ons breidt 
zich het schoonste panorama uit van den geheelen Rijn. Het uit- 
zicht , hetzij van het terras , hetzij van de veranda van het hotel , spot 
eenvoudig met elke poging om het te beschrijven. Het is trouwens 
bij onze landgenooten genoeg bekend. Die bekendheid is in zekeren zin 
wederkeerig , want de hoop om zich aangenaam te maken en daar- 
voor beloond te worden maakt , dat wij dikwijls worden aangesproken 
met » mijnheer”, met den klemtoon op de eerste lettergreep. Een blinde 
bedelaar speelde er zelfs »Wien Neerlandsch bloed” op de harmonica! 
Ook onze literatuur is rijk genoeg aan dichterlijke beschrijvingen van 
wat wij te aanschouwen krijgen , vooral van den top van den berg. 
Daar zetten wij ons neer , tusschen de bouwvallen der oude burcht , 
want wat wij daar zien is, ook voor den geoloog, hoogst belangrijk. 
Van devonische gesteenten bemerken wij hier niets. Deze steile berg- 
gevaarten , die zooveel langer weerstand bieden aan de verweerende 
invloeden van lucht en water, dan de bodem, waarop zij verrezen, 
zijn , ik wees er reeds vroeger op , van vulkanischen oorsprong. 
Het Zevengebergte , waarvan de Drachenfels de zuidwestelijke top 
is, ontstond in een tijd, waarin bijna geheel Europa het tooneel was 
van geweldige veranderingen in de gedaante zijner oppervlakte. 
Die veranderingen kan men beschouwen als de laatste uitingen , de 
stuiptrekkingen , bij het vastworden van onze meer en meer afkoelende 
planeet. Door die werkingen werd het evenwicht hersteld , dat ver- 
broken was door de inkrimping eener steeds kouder wordende buiten- 
laag en den weerstand tegen samendrukking van de inwendige , nog 
vloeibare , massa. 
Voor deze meening pleit de eigenaardige omstandigheid, dat bijna 
alle vulkanen , zoowel de uitgewerkte als de thans nog werkzame , in 
duidelijk herkenbare rijen of reeksen geplaatst en niet willekeurig ver- 
spreid zijn. 
De vraag of het inwendige der aarde nog vloeibaar is kan , hoe 
gewichtig zij overigens ook zijn moge , hier geen punt van bespreking 
uitmaken. 
Neemt men aan , dat het inwendige der aarde nog vloeibaar is , dan 
moet men toch tevens toegeven , dat er vulkanen zijn , wier kraters 
daarmede niet in verbinding kan staan. Hun » haard” moet een zuiver 
plaatselijke zijn. 
De zooeven genoemde rangschikking der vulkanen kan daarentegen 
