DE STOORNISSEN IN HET HERINNERINGS-VERMOGEN. 
383 
en 3°. het nieuw aanleeren van kennis, bij algemeene herinnering- 
stoornissen , is geheel of voor het grootste gedeelte onmogelijk geworden. 
Op interessante wijze worden deze eigenschappen bevestigd , wanneer 
men in de gelegenheid geweest is de herinnerings-stoornis te zien 
ontstaan en wederom te zien verdwijnen. Dit zijn zeldzame gelegen- 
heden , omdat herinnerings-stoornissen in zoo vele gevallen onherstel- 
baar zijn en men ze dus alleen kan zien ontstaan. 
Het medegedeelde geval voldoet echter eenigzins aan dien eisch. 
Ofschoon de lijder op verre na niet geheel is hersteld , zoo is toch 
op het oogenblik zijn herinnerings-vermogen in aanmerkelijk beteren 
toestand, dan voor eenige maanden. Hij weet bijv. wederom de namen 
van zijne vrouw en kinderen ; hp herinnert zich , dat hij vroeger in 
een ziekenhuis in Amsterdam verpleegd is geweest. Hij was tweemalen 
in het ziekenhuis, de eerste maal in 1864, de tweede maal in 1890, 
onmiddelijk voor zijn opname in het gesticht Meerenberg. Nu is het 
merkwaardig om op te merken , hoe hij zich de omstandigheden van 
1864 wel herinnert, maar die van 1890 niet. Den dokter, die hem 
in 1890 behandeld had, zag hij onlangs terug; hij herkende dien toen 
gedeeltelijk en zeide: »0, dat is de dokter, die mij in 1864 behan- 
deld heeft, ik geloof, dat het de zoon van Prof. tilanus is”. Ken- 
nelijk was hem dus een onbewuste , zwakke herinnering van den dokter 
van 1890 bijgebleven , maar omdat hij zich zijn verblijf in het ziekenhuis 
van dien tijd niet meer herinnerde , maar wel wist en zich bewust 
herinnerde, dat hij in 1864 in het gasthuis was geweest, plaatste 
hij den dokter van 1890 in de omgeving van 1864. Hij liet zich 
hierbij niet weerhouden door de overweging, dat de dokter van 1890 in 
1864 nog nauwelijks geboren kon zijn. 
Hier zien wij dus, hoe bij het weder terugkeeren van het herinne- 
rings-vermogen de omgekeerde weg gevolgd wordt , als bij het ver- 
dwijnen der herinnerings-beelden , dat is : dat de laatste gebeurtenissen 
het eerst verdwijnen en het laatst terug komen. 
In den beginne wist patiënt bijna niets. Toen de toestand begon 
te verbeteren , traden langzamerhand herinnerings-beelden uit zijn jeugd 
wederom op; daarna wist hij, dat hij in 1864 ziek was geweest en 
kon hij zelfs vrij gedetailleerd de omstandigheden van zijn verblijf in 
het gasthuis vertellen; maar van zijne ziekte in het' jaar 1890 wist 
hij nog hoegenaamd niets af; een enkel zwak en onbewust herinne- 
rings-beeld uit dien tijd plaatst hij, zonder verdere critiek, in eene 
omgeving van 25 jaar vroeger. 
