DE STOORNISSEN IN HET HERINNER1NGS- VERMOGEN. 
391 
dus onmiddellijk bewust , als we iets niet goed zeggen. Wanneer nu 
iemand niet verstaat, niet begrijpt, wat een ander , en dus ook niet 
wat hij zelf zegt , mist hij een middel van controle voor zijn spreken. 
Hij zal het niet hooren , als hij iets verkeerd zegt. En nu merkt men 
op dat het verspreken , zooals een ieder dat wel eens doet , bij deze 
menschen meer dan gewoonlijk voorkomt; dit kan zoo ver gaan, dat 
zij allerlei verkeerde woorden gaan gebruiken , dat zij b.v. in plaats 
van »hoed”, »sleutel” gaan zeggen enz. Oorspronkelijk hadden ze 
dit gebrek niet , maar het is ontstaan door dat zij geene voldoende 
controle meer hadden over hunne eigene woorden. In een dergelijk 
stadium dezer ziekte maken zij dus den indruk , alsof ze twee her- 
innerings-stoornissen nevens elkaar hebben , of zij namelijk 1°. de 
beteekenis der gesproken woorden zijn vergeten en 2°. niet meer het 
juiste woord kunnen vinden , d. w. z. het woord vergeten zijn. 
Een dergelijke controle van het gesproken woord door het oor , 
of liever door dat gedeelte van de hersenen , waar de gehoors-indrukken 
worden verzameld , kan men ook opmerken bij kinderen , die vóór 
den leeftijd van ongeveer 8 jaren doof worden. Een kind van 8 jaren 
spreekt reeds goed , maar wanneer het dan doof wordt , verleert het 
de controle over zijn spreken , en wanneer een methodisch inge- 
richt onderwijs het niet te hulpe komt, bemerkt men hoe het zich 
langzamerhand begint te verspreken , alleen omdat het niet bemerken 
kan, wanneer het iets verkeerds# zegt. Het kind eindigt met niet meer 
te kunnen spreken, het wordt, behalve doof, ook nog stom. Men 
kan zulk een^kind helpen door doelmatig onderwijs. Dit onderwijs 
stelt zich dan ten doel het kind andere middelen van controle aan de 
hand te doen , door b. v. het algemeen lichaams-gevoel te hulp te 
roepen. 
De menschen met partieële herinnerings-stoornissen kunnen , omdat 
hunne overige geestvermogens goed bewaard zijn gebleven , goede in- 
lichtingen geven omtrent hunnen eigenen zonderlingen geestes-toestand. 
Zij gevoelen zich plotseling in eene hun geheel vreemde en gebrekkige 
wereld geplaatst , en in den eersten tijd gevoelen zij zich daardoor 
ongelukkig ; langzamerhand accomodeeren zij zich en zoeken de ver- 
loren gegane geestes-eigenschap zoo goed mogelijk aan te vullen , even 
als een blinde of doove dat doet. 
Menigmaal zijn de gevallen niet gemakkelijk te herkennen en zijn 
zij onzuiver ; dit is , wanneer zij , zooals dikwijls het geval is , met nog 
andere stoornissen in het zenuwleven gecombineerd zijn , of als twee 
25 
