DE STOORNISSEN IN HET HERINNERINGS-VERMOGEN. 
397 
In de eerste plaats zijn de veranderingen algemeen , wat overeen komt 
met de algemeenheid der verschijnselen ; alle geestvermogens zijn te 
gelijkertijd aangedaan en hebben gelijkelijk geleden. 
In de tweede plaats zijn de veranderingen niet van zeer inten- 
sieven aard. Hiermee komt de mindere intensiteit der verschijnselen 
overeen. Nooit is eene algemeene herinnerings-stoornis zoo sterk , dat 
er niets herinnerd wordt. De eenvoudige geestelijke processen blijven 
in meerdere of mindere mate altijd bestaan. 
De algemeene herinnerings-stoornis wordt dus gekenmerkt door 
groote extensiteit en geringe intensiteit ; de partieele daarentegen 
door groote intensiteit en kleine extensiteit. 
DE HISTORISCHE ONTWIKKELING VAN 
DE WINDROOS. 
Praktijk en wetenschap hebben de behoefte gewekt, den horizon 
in z. g. windstreken af te deelen. In overoude tijden bestond die 
behoefte niet , en betrekkelijk zeer laat ging de menscli er toe over 
om zijne opmerkzaamheid te schenken aan de richting , waarin hij 
zich verplaatste , of aan die , waaruit de wind woei , en deze richtingen 
door bijzondere benamingen te onderscheiden. Zoolang o. a. de scheep- 
vaart uitsluitend met de roeispaan geschiedde en de zeeman op zijn 
tocht de kust niet uit het oog verloor, had men met de richting 
van den wind en de streek des hemels, waarheen de koers leidde, 
weinig of niets uitstaan. Eerst de noodzakelijkheid of het verlangen 
den tocht verder uittestrekken bracht hierin wijziging. Allengs ook 
gevoelde men , bij de uitbreiding en ontwikkeling van den landbouw , 
de behoefte in zich opkomen om op de voorteekenen van het weder 
te letten , en kwam hierbij in het eerst de faktor der windrichting 
in aanmerking. En zoowel de bespiegelende aanschouwer van den sterren- 
hemel als de trekkende nomadenvorst , brachten allengs den stand en 
den loop der sterren in verband met de punten van den horizon , de 
eerste met het doel den aard der hemelsche bewegingen te leeren 
kennen , de ander met het oog op de onmiddellijke praktijk des levens. 
Ten tijde van homerus en hesiodus onderscheidden de Grieken vier 
hemelstreken , waaraan zij namen gaven , ontleend aan de eigenaardige 
