LICHT EN ASSIMILATIE. 
7 
liet bevestigen van deze min of meer bekende feiten kon engelmann 
de door pringshejm opnieuw opgeworpen strijdvraag over het verband 
tusschen chlorophyl en assimilatie door één enkele proef beslissen. 
Hij bracht daartoe in den droppel water met bacteriën een planten- 
deel , waarin zich tegelijk chlorophylhoudend en chlorophylvrij proto- 
plasma , scherp van elkaar gescheiden bevond , b. v. een deel van een 
Spirogyra. Dit is een Groenwier, dat uit een draad van achter elkaar 
geplaatste cellen bestaat. In iedere cel vormt het bladgroen een spiraal- 
band en er zijn soorten , waarbij de windingen van de spiraal vrij 
ver van elkaar verwijderd zijn, zoodat zich daartusschen duidelijk 
waarneembare plaatsen zonder bladgroen bevinden. 
Rondom de cellen zag hij in de nabijheid van de chlorophylbanden 
een ophooping van bacteriën , terwijl ze bij het ongekleurde proto- 
plasma zoo goed als ontbraken , zoodat de bacteriën aan de buitenzijde 
rondom den Spirogyra-draad een spiraal vormden overeenkomend met 
den chlorophylband binnen in de cel. Hiermede is bewezen , dat alleen 
het chlorophylhoudende protoplasma in staat is te assimileeren ; want 
bij de groote gevoeligheid van de bacteriën zouden de geringste sporen 
zuurstof, door het kleurlooze protoplasma afgescheiden, worden aan- 
getoond. Met behulp van de bacteriënmethode is het dus mogelijk de 
assimilatie zuiver plaatselijk zichtbaar te maken. Tevens kon engelmann 
op deze wijze aantoonen , dat op de plaats van de kleurstof alleen 
dan zuurstofafscheiding plaats vindt, wanneer ze verbonden is met 
levend protoplasma. Zoodra het protoplasma gedood is, houdt, ook 
wanneer het chlorophyl nog niet merkbaar veranderd is , de assimi- 
latie dadelijk op. 
Door de kleur van het gebruikte licht te veranderen met behulp 
van gekleurde glazen of vloeistoffen, onderzocht engelmann nu de 
sterkte van de assimilatie in verschillende kleuren. 
Liet hij van wit licht alleen de roode stralen op het preparaat vallen , 
dan bleek de ophooping van bacteriën rondom het chlorophyl en dus 
de assimilatie even sterk of bijna onmerkbaar zwakker te zijn dan in 
het witte licht, ofschoon de intensiteit veel geringer was. Waren de 
lichtstralen door een alkoholische oplossing van chlorophyl uit Spiro- 
gyra gegaan , dan verzamelden de bacteriën zich noch bij de chlorophyl- 
banden , noch bij het kleurlooze protoplasma. Er had in dit groene 
licht geen assimilatie plaats. Die lichtstralen , welke , zooals de roode , 
door het chlorophyl worden opgeslorpt , worden voor de assimilatie 
gebruikt, terwijl de groene lichtstralen daarvoor van geen beteekenis 
