HET OUDSTE HERBARIUM DER WERELD. 
29 
nog verder uit; in de graven toch vindt men ook veelvuldig de 
Lawsonia inermis , waaruit de bekende kleurstof, de henna, wordt 
verkregen , waarmeê nog heden ten dage in de Indisch-Arabische 
wereld de nagels der vingers en de handpalmen geelrood worden 
gekleurd en die in Egypte veel wordt verbouwd. Niet minder tal- 
rijk zijn de overblijfselen van allerlei soorten van look, knoflook en 
uien , die , zooals de voorstellingen op de muren der tempels en op 
de grafteekens ons doen zien , tot de gewijde planten behoorden. 
Wat de ui betreft, is de overlevering tot in onze dagen van kracht 
gebleven. Immers bij het begin van het lentefeest , Cham-el-Nessim , 
worden algemeen bundels uien boven de deuren der woningen opge- 
hangen , nadat eerst het sap eener ui op den drempel gesprenkeld 
is; een en ander om ziekte en ander onheil uit het huis te weren. 
Behalve spijzen gaven de Egyptenaren ook hunne geliefkoosde 
dranken , wijn en bier , den gestorvenen meê in hun eeuwig tehuis ; 
in vloeibaren vorm kon dat niet zijn ; daarom werden de vruchten 
genomen , waaruit de dranken bereid werden. De gevonden wijn- 
druiven behooren tot de nog in dezen tijd in Egypte inheemsche 
zwartblauwe soort en zijn bijzonder goed bewaard gebleven ; schil 
en vruchtvleesch zijn verschrompeld , maar het suikergehalte der drui- 
ven is nog nauwkeurig te bepalen. Dat de Egyptenaren al in de 
oudste tijden goede bierbrouwers waren weten wij uit de mede- 
deelingen van herodotus , aristoteles , strabo , die vol lof zijn over 
het lichte brouwsel. Ook op de Oudegyptische gedenkteekenen komt 
het bier herhaaldelijk voor, zoo bijv. op de beroemde grafplaat van 
entef (+ 2600 v.C.), waarop drie dienaren zijn voorgesteld, die 
hun heer de gebruikelijke spijzen brengen : bier , ossenvleesch en 
brood. In de graven komt het bier voor in den vorm van gekiemde 
gerst, nu eens in hoopjes, dan als eene ketting om den hals der 
dooden. De daartoe gebruikte gerstkorrels werden eerst bij het vuur 
gedroogd en geroosterd ; het is dus onmogelijk , dat zij kiemkracht 
behielden. Het kan zijn, dat, naar beweerd wordt, enkele bij mum- 
mies gevonden korrels inderdaad kiemkracht vertoonden , maar dan 
kunnen het geene andere zijn geweest dan die door Arabieren , bij 
hun handel in mummiën , aan de oorspronkelijke waren toegevoegd. 
Overzien wij ten slotte de plantenverzameling van het museum te 
Caïro in haar geheel, dan blijkt ons, dat in de laatste 3000 jaren 
in Egypte geene noemenswaardige verandering van flora heeft plaats- 
gehad, voor zoover die van het klimaat afhankelijk is. Vreemde 
