42 
MARS. 
een aanvang werd gemaakt , was voor het zuidelijk halfrond van 
Mars de zomer nog niet ingetreden ; de zonnestand was daar op 
dien dag ongeveer dezelfde als voor ons op den len Mei. Toch was 
de zuidelijke , naar den waarnemer gekeerde ijskap toen reeds lang 
aan het smelten en de snelheid , waarmede dit plaats had , deed haar 
dagelijks honderden vierkante mijlen afneraen. De donkerblauwe band , 
die haar tot het einde toe bleef insluiten , was daarbij aan de zijde 
van den aequator begrensd door blauwgroene deelen van de schijf, 
waarvan hij in toon en tint verschilde. Zoo ging het voort tot den 
13en October, wat zonnestand aangaat gelijk staande met onzen 20en 
Juli , toen de ijskap geheel verdween en de blauwe gordel tot een 
dunne, bijna niet waarneembare draad inkromp. Waar vroeger het 
ijsveld had gelegen , daar strekte zich nu een eenzame , okergele 
vlakte uit en de inhammen van de , nu ook verdwenen , zee van 
smeltwater in de haar omgevende vlakte waren van donkerblauw 
overgegaan in een vuil bruin , dat denken deed aan land , waarvan 
pas , door draineeren , het water verwijderd is. Kortom het gansche 
verloop maakte den indruk, dien op zulken afstand de omgeving 
van een der aardpolen maken zou , indien daar het eeuwig ijs niet 
begrensd was door zeeën , die het smeltwater in zich opnemen , en 
het land , dat door dat ijs des winters wordt bedekt , des zomers 
kwam droog te liggen. 
Dat er dus water is op Mars in twee der toestanden , waarin wij dat 
op aarde kennen is niet te betwijfelen ; te minder nog sedert pickering 
heeft waargenomen dat het licht, hetwelk door de blauwe, het smel- 
tend ijs in den aanvang omsluitende vlakte wordt teruggekaatst , een 
eigenschap bezit, die toekomt aan licht, dat door een vlakte effen 
als die van water wordt teruggekaatst, dat het zoogenaamd gepola- 
riseerd is. 
Maar is dit het geval , dan is ook tevens een antwoord gegeven 
op de tweede vraag ; want , waar water voorkomt in den vasten , en 
in den vloeibaren toestand , daar komt het ook voor in dien van 
damp; een planeet, waar het eerste het geval is, moet een damp- 
kring hebben , al zou die daar ook alleen uit waterdamp bestaan. 
Maar verder met zekerheid iets te zeggen omtrent de samenstelling 
van dien dampkring, is tot nog toe niet mogelijk; met name niet, 
en dit boezemt velen de meeste belangstelling in , of die samenstelling 
voldoet aan de levensvoorwaarden , die op aarde gelden. 
Alleen dit nog weten wij vrij zeker , dat in den dampkring van 
