MARS. 
45 
Naarmate de kijkers werden verbeterd , nam aanvankelijk ook de 
bekendheid met de bijzonderheden op de oppervlakte der planeet toe; 
zij werd vooral vermeerderd telkens wanneer, om de vijftien jaar, 
deze zoo na mogelijk bij de aarde kwam te staan. Maar die kennis 
hield later met die verbetering geen gelijken tred. Lowell merkt te 
recht op , dat een bestendige atmosfeer op de plaats van waarneming 
een hoofdvereischte is , wanneer men op een planeet bijzonderheden 
wil waarnemen. »De grootte van het instrument,” zegt hij, »is maar 
een zeer bijkomstige zaak. Een groote kijker, in een ongeschikte 
lucht opgesteld , zal voor het oog verborgen houden , wat een kleinere , 
in meer geschikte lucht daaraan ontdekken zal”. En vrij ondeugend 
voegt hij daaraan toe: »als men dit algemeen erkennen zal, en dat 
zal eens wel komen , dan zal het mode worden observatoriën te stich- 
ten , where they may see rather than be seen'. Onze meerdere bekendheid 
met Mars dagteekent dan ook eerst sedert, van 1877 — 1888, schia- 
parelli , onder den helderen hemel van Italië en in 1894 lowell 
onder dien van de hoogvlakte van Colorado (Arizona) , die planeet 
met kijkers van een betrekkelijk niet groot vermogen waarnamen. 
Deze meerdere bekendheid geldt in de eerste plaats de beteekenis 
der zoo even genoemde vlekken. 
Uitgenomen de reeds genoemde ijssegmenten om de polen en de 
wateren , die haar bij het wegsmelten daarvan aanvankelijk omringen , 
is de hoofdtoon van de oppervlakte der planeet rood-geel , ongeveer 
de kleur van geeloker. De blauwe toon van dat smeltwater zelf gaat, 
naarmate het smeltingsproces vordert, naar den kant van het land 
in dien zelfden gelen toon over en op dien dus gekleurden onder- 
grond vertoonen zich vlekken van groenblauwe kleur, die men twee 
eeuwen lang voor zeeën heeft gehouden. 
Toch droegen zij dien naam ten onrechte. Reeds schiaparelli 
merkte op , dat tijdens verschillende oppositiën dezelfde vlek geheel 
verschillend getint was en dat die verandêring van tint , die hij ver- 
der niet tracht te verklaren, met het jaargetijde in verband scheen 
te staan. 
Dat dit inderdaad zoo was hebben de waarnemingen van lowell 
bewezen. Tijdens deze toch , die voor het zuidelijke halfrond van Mars 
het gansche verloop van eenen daar aankomenden en weder af- 
nemenden zomer omvatten, zagen zoowel hij als zijne medewerkers, 
de H. H. douglas en pickering , langzamerhaud de blauwgroene tint 
dezer vlekken in donkergeel overgaan ; het was hun , alsof zij in 
